Donders Institute Open Dag

In de Red Room, ja écht heel rood, zijn de hele middag interessante sprekers die je van alles leren over het onderzoek dat hier gebeurt. Denk daarbij bijvoorbeeld aan live brein ontleding, ADHD en ’s werelds beste MRI scanner. De dagvoorzitter van de Brein Show is niemand minder dan Janouk Kelderman.

12:15 - 13:00 | ADHD (Martine Hoogman)

Dr. Martine Hoogman onderzoekt ADHD vanuit een positief perspectief en laat de sterke kanten van ADHD zien. Haar onderzoek laat zien dat ADHD niet alleen uitdagingen brengt, maar ook unieke talenten en mogelijkheden. Door ervaringen van kinderen en hun omgeving mee te nemen, wil ze begrip vergroten, zelfvertrouwen versterken en een positievere kijk op ADHD stimuleren. Aan het eind van haar presentatie is er ook een feestelijke lancering van de ADHD Escape!

13:20 - 14:20 | Live brein ontleding “Wroeten in het brein Masterclass (Wyboud Stijns en Judith Homberg)

Met een vlijmscherpe scalpel neemt Wyboud Stijns je stap voor stap mee in een live ontleding van een kalfsbrein, dat verrassend veel lijkt op een menselijk brein. Tijdens deze uur durende masterclass ontdek je precies waar verschillende hersenfuncties zitten en hoe ze werken: een unieke kans om de hersenen van dichtbij te leren kennen en te zien!

14:40 - 15:10 | De sterkste MRI scanner ter wereld komt naar Nijmegen (Anja van der Kolk)

’s werelds sterkste MRI-scanner is een technologische uitdaging die wereldwijd het nieuws haalde. Maar wat maakt deze scanner zo bijzonder? En waarom is het zo belangrijk om het brein tot in ongekend detail in beeld te brengen? Anja van der Kolk beantwoordt deze vragen over de unieke scanner die in Nijmegen gebouwd gaat worden.

15:30 - 16:00 | Wat gebeurt er in je brein tijdens een menstruatiecyclus? (Cathelijne Radstaake en Ricardo Wennekers)

Ricardo Wennekers onderzoekt samen met Cathelijne Radstaake wat er gebeurt in de hersenen tijdens een menstruatiecyclus. Hoe beïnvloeden hormonen in het lichaam de hersenen en waarom voel je je op sommige dagen blijer of emotioneler dan andere dagen? Het onderzoek laat zien dat deze schommelingen volkomen normaal zijn en dat er echte veranderingen in de hersenen plaatsvinden. Door precies te meten wat er gebeurt, wil hij beter begrijpen hoe vrouwen zich voelen en hoe wetenschap kan helpen om dit te verklaren. Tijdens zijn presentatie neemt hij je mee in dit spannende onderzoek en laat zien hoe hersenen en hormonen samenwerken!

Neem een kijkje achter de schermen in de labs waar dagelijks onderzoek wordt gedaan naar het brein, cognitie en gedrag. Onderzoekers vertellen je graag meer over de faciliteiten waar ze dagelijks onderzoek mee doen en laten je zien hoe ze dat onderzoek doen en waarom dat belangrijk is. Tijdens de open dag zijn de volgende labs toegankelijk voor publiek:

L1 Baby Lab - De allerkleinste breintjes

Elke seconde maakt een baby wel een miljoen nieuwe verbindingen aan tussen hersencellen. Op geen ander moment in een mensenleven ontwikkelt het brein zich zó snel. Reden genoeg om het babybrein eens onder de loep te nemen. Onderzoeker Jessica Ramos laat zien hoe én waarom we hersenactiviteit meten bij baby’s. 

L2 EEG Lab - Ontdek je hersengolven live

In het Elektro-Encefalogram (EEG) kun je de Zmax draagbare EEG-headband proberen om je eigen hersenactiviteit en oogbewegingen direct te zien. Ontdek onze mobiele slaap-EEG-apparatuur, bekijk waar proefpersonen slapen en ervaar hoe wetenschappers slaap en dromen onderzoeken. Stel je vragen en ontdek hoe hersensignalen veilig en comfortabel worden gemeten, soms zelfs thuis in je eigen bed.

L3 MEG Lab – Kleine hersengolven meten met grote precisie

MEG staat voor Magneto-EncefaloGram en in dit MEG lab meten we de extreem kleine magneetvelden die door het brein zelf worden gegenereerd. Met quantumsensoren bepalen we nauwkeurig wanneer en waar er activiteit in het brein is.  Bekijk de opstelling en ervaar hoe de proefpersoon het middelpunt van het lab en de experimenten is. Of bekijk de unieke opstelling waarmee we de hersengolven van baby’s kunnen zien!

L4 MRI Lab – Magie met MRI

Tijdens de open dag openen we het MRI (Magnetic Resonance Imaging) lab voor het grote publiek. In dit lab staan momenteel twee MRI scanners. Sinds de opening in 2002 zijn hier meer dan 60.000 hersenen gescand! Ontdek hoe onderzoekers hersenactiviteit meten terwijl iemand in de scanner een taak uitvoert en je live kunt meekijken welke gebieden van het brein actief zijn*. Laat je verrassen door de magie van de MRI: wist je dat onze scanner muziek kan afspelen en dat de krachtige magneet een pen of plaat kan laten zweven? En durf jij het aan voor een ouderwets wedstrijdje stil liggen? Test je talent en ontdek waarom stil liggen cruciaal is voor MRI-onderzoek!

*Let op: de uitleg voor het meten van hersenactiviteit vindt slechts drie keer plaats deze middag om 13:30, 14:30 en 15:30.

L5 Brain Stimulation Lab – Hoe kun je het brein opereren zonder een scalpel?

Ontdek hoe onderzoekers werken met ultrasonische (FUS) en magnetische hersenstimulatie. FUS is een veelbelovende techniek waarmee we mogelijk in de toekomst kunnen opereren zonder scalpel. Tijdens de open dag kun je deze stimulatie zelf ervaren en het signaal voelen met je vinger.

Test je denkvermogen in één van de twee escape rooms die deze dag te spelen zijn. Let op: voor de escape rooms moet je jezelf inschrijven en vol = vol!

R1 Kletskoppen Taalsteen escapebox

De Taalsteen is een ‘escapebox’ met drie verschillende, op wetenschap gebaseerde taalspellen. Het oplossen van elk spel levert een aanwijzing op die nodig is voor het volgende spel. Los je alle spellen op dan vind je de schat die verborgen zit in de steen! Bedoeld voor kinderen vanaf 8 jaar, maar net zo leuk voor volwassenen! De Taalsteen is ontwikkeld door Kletskoppen, in samenwerking met The Great Escape en is in te zetten op scholen, bibliotheken en festivals. 

Kletskoppen is een doorlopend project van de Faculteit der Letteren van de Radboud Universiteit en het Max Planck Instituut voor Psycholinguïstiek in Nijmegen. Met een enthousiast team van wetenschappers en studenten organiseren en ontwikkelen we vrolijke festivals en lessen voor kinderen over taal en wetenschap. Kletskoppen is het enige festival in Nederland dat zich exclusief richt op taalwetenschap en kinderen. Wij willen dat kinderen hiermee hun taalplezier vergroten, hun blik op de wetenschap verruimen en hun eigen talenkennis beter leren waarderen. Kijk op onze website voor meer informatie.

Taalsteen boeken

R2 ADHD Escape

Stel je voor: je wint een prijsvraag en mag live meedoen aan De Grote Uitzending op ADHD FM. De hoofdprijs? Een droomreis. Maar er is één probleem: je moet nog van alles doen. Je koffer ligt open, de hamster moet eten, het proefwerk is nog niet af… en ondertussen verspringt de ADHD-klok van snel naar traag terwijl de radio je opjaagt met quizvragen en  chaos. Op de tablet lopen appjes, meldingen en checklisten over elkaar heen. Je probeert orde te brengen, maar zelfs dat brengt nieuwe prikkels met zich mee. De kamer verandert in een levend brein vol geluiden, lichten, onverwachte meldingen en fysieke puzzels — tot het licht uitvalt en alleen wie blijft bewegen ADHD FM in de lucht houdt.

ADHD Escape – De Grote Uitzending is een escape-ervaring over drukte, focus en veerkracht. Een spel dat niet uitlegt wat ADHD is, maar laat voelen hoe het leeft: chaotisch, creatief, zorgzaam en vol energie.

Praktische informatie: om de ADHD Escape te spelen op de Open Dag is registreren noodzakelijk. Daarvoor klik je op de onderstaande knop. Op die pagina zie je dat de ADHD Escape niet alleen op de Open Dag te spelen is. Tijdens de Brain Awareness Week is de ADHD Escape namelijk ook (tegen betaling) te boeken.

ADHD Escape boeken

Verspreid door het gebouw, en zelfs daarbuiten, zijn er meer dan tien verschillende demo’s, experimenten en andere dingen te doen. Onze onderzoekers laten je op een leuke manier in aanraking komen met onderzoek. NEMO uit Amsterdam komt langs met een bus vol wetenschap en ook zijn er mensen van het muZIEum die je laten ervaren hoe het is om een visuele beperking te hebben. Hieronder staan ze op een rij, later volgt een korte omschrijving per Experience.

E1 NEMO Kennisbus

Het NEMO Science Museum uit Amsterdam reist naar Nijmegen met een bus vol verrassende proefjes en experimenten. Ontdek hoe natuurkunde werkt in het dagelijks leven: lanceer een raket met een fietspomp, ontdek hoe een vliegtuig in de lucht blijft en hoor waarom het geluid van een auto verandert als hij voorbijrijdt.  

E2 muZIEum Ribbelroute

Hoe is het om te leven met een visuele beperking? Het muZIEum laat je dit zelf ervaren met hun ribbelroute. Ontdek hoe je zintuigen samenwerken wanneer zien niet vanzelfsprekend is. 

E3 Donders Citylab Plein

Het Citylab staat bol van leuke breindemo’s en interactieve proefjes. Test je zintuigen, ontdek hoe slimme dieren denken of bouw je eigen hersencel in de knutselhoek. Voor iedereen is er iets verrassends te beleven!

E4 V-BOT

Stap in een virtuele wereld waar de natuurwetten net even anders werken en ervaar hoe je lichaam reageert op nieuwe bewegingsregels. Leer omgaan met onverwachte krachten, verken een tastbare virtuele omgeving en ontdek hoe onderzoekers virtual reality gebruiken om beweging beter te begrijpen. 

E5 NeurotechEU Brain Game

Kun jij een balletje verplaatsen met alleen je gedachten? In de Brain Game gebruik je je hersensignalen om een balletje te verplaatsen. Gebruik je concentratie en coördinatie en ontdek hoe je hersenen echt werken.  

E6 Exoskeleton

Hoe zou het voelen om een extra lange vinger te hebben? Met deze exoskeleton-prothese kun je het zelf ervaren. Test hoe je lichaam en brein omgaan met een nieuwe manier van bewegen. 

E7 De Illusiekamer

Hoe makkelijk is jouw brein te misleiden? In de illusiekamer ontdek je het met experimenten zoals de rubberen-hand, mama-appelsap en verschillende illusies. Laat je verrassen door wat je brein denk te zien!

E8 Visuele prothese

Onderzoekers werken aan een AI-gestuurde visuele prothese die mensen met een visuele beperking weer kunnen laten zien. In de demo kun je zelf ervaren hoe dat werkt in een klein parcours. 

E9 Schrijven zonder handen

Kun je een computer bedienen met alleen je hersenen? Met de Brain-Computer Interface kan je woorden vormen door je gedachten te gebruiken.

E10 Virtual Avatar

Speel een razendsnelle quiz met onze virtuele avatar in virtual reality. Jouw uitdaging: zo snel mogelijk het juiste antwoord geven. Werken handbewegingen daarbij als een extra hulpmiddel? Kom het zelf testen.

E11 Kietellab

Kun jij tegen kietelen? In het Kietellab ontdek je hoe je brein reageert op kietelprikkels. Test je eigen kietelgrens en leer wat wetenschap hierover te zeggen heeft.