Ontwikkeling van genetische therapieën voor het behandelen van zichtverlies bij Usher syndroom type 2C

woensdag 7 januari 2026, 14:30
Precision in reduction: Advanced therapeutic strategies for Usher syndrome type 2C
Promovendus
M. Stemerdink
Promotor(s)
prof. dr. J.M.J. Kremer
Copromotor(s)
dr. H.A.R. van Wyk, dr. E. de Vrieze
Locatie
Aula

Usher syndroom type 2C (USH2C) is een zeldzame erfelijke aandoening die wereldwijd ongeveer 40.000 mensen treft. Mutaties in het ADGRV1-gen veroorzaken aangeboren gehoorverlies en een geleidelijke achteruitgang van het zicht. Voor dit zichtverlies bestaan nog geen behandelingen, mede doordat een geschikt diermodel ontbrak. Dit proefschrift beschrijft de ontwikkeling van het eerste USH2C-zebravismodel met vroeg meetbare netvliesdisfunctie, waardoor behandelstrategieën getest konden worden. De ontwikkeling van een genetische therapie wordt bemoeilijkt doordat ADGRV1 één van de grootste menselijke genen is en daardoor niet past in de huidige ‘virale vectoren’ voor reguliere genvervangings-therapie. Daarom zijn alternatieve gen-verkleiningsstrategieën onderzocht. Een verkort ADGRV1-minigen bleek succesvol tot expressie te komen in het netvlies van het zebravismodel, een belangrijke eerste stap richting een toekomstige minigentherapie. Daarnaast herstelde gerichte verwijdering van gemuteerde exonen (gedeeltes van het ADGRV1 gen) via een exon-skippingstrategie de netvliesfunctie in het zebravismodel. Deze bevindingen vormen een veelbelovende basis voor toekomstige behandelingen voor ADGRV1-geassocieerde netvliesdegeneratie.

Merel Stemerdink behaalde in 2020 haar Master in Medische Biologie aan de Radboud Universiteit en begon daarna haar promotieonderzoek in de onderzoeksgroep van Dr. Erwin van Wijk (Radboudumc), gericht op ontwikkeling van genetische therapieën voor ADGRV1-geassocieerde retinitis pigmentosa. Sinds juni 2025 zet ze haar onderzoek naar therapieontwikkeling voort als postdoctoraal onderzoeker, waarbij ze gebruik maakt van zebravismodellen en patiënt-afgeleide retina-organoïden.