Ga je mee wat moed zaaien? las ik op de Loesje-kalender van de onderwijskundig adviseurs.
Januari is de langste maand van het jaar als je het mij vraagt. Die grijsheid, die waterkou, geen Sinterklaas of Kerst om je af te leiden. En 2026 zou weleens een lang jaar voor de universiteit kunnen gaan worden. Een jaar van financiële waterkou. Hoe houden we het een beetje leuk? En hoe voorkomen we dat we omvallen, zeker wanneer collega’s vertrekken en er meer werk op onze schouders terechtkomt?
Het korte antwoord: samen.
Op veel plekken op deze universiteit krijg je, als je een vak voor het eerst gaat geven, alle materialen van je voorganger aangeleverd. Iemand toegang geven tot de Brightspace-omgeving van een vak is dan ook een fluitje van een cent. Toch gebeurt het niet in alle afdelingen. Dat is fruit dat wel bijzonder laag hangt. Deel je materialen nou gewoon met je naaste collega’s, mensen. Afdelingshoofden, opleidingsverantwoordelijken: zorg ervoor dat dit de cultuur wordt. Help elkaar de winter door.
Een paar deuren verderop
De meest laagdrempelige vorm van docentontwikkeling en onderwijsplezier zit vlak bij je. Het is die prettige collega van een paar deuren verderop. Ik weet dat er afdelingen zijn waar collega’s elk jaar standaard een keer bij een college van een collega meekijken. Over en weer. Dat is niet alleen leerzaam; dat geeft ook voldoening. Want collega’s zien niet alleen wat beter zou kunnen aan jouw onderwijs. Ze zien ook wat je geweldig doet, met hoeveel inzet je daar staat en waar ze iets van jou kunnen leren. (Mail me als je interesse hebt in een feedbackformulier voor zulke kijkjes-in-de-keuken.) Erkenning voor je werk: belangrijke factor bij de voorkoming van burn-out.
Of geef eens een vak samen met die prettige collega. Dat deed ik een paar jaar geleden. Anderen verklaarden ons voor gek: dat kost toch extra tijd want je moet overleggen, terwijl je maar de helft van de uren krijgt. Maar nee, dat was niet onze ervaring. We verdeelden de taken al naar gelang wat we leuk vinden. Ik heb nog nooit zo weinig e-mails van studenten hoeven beantwoorden als toen en hij kon op mij leunen bij het bedenken van werkvormen. Toen de virussen van februari ons om beurten velden, konden we gewoon ziek zijn zonder dat er bij terugkomst een berg werk wachtte, want de ander nam de honneurs waar. We verdeelden het nakijkwerk. Alles waar we over twijfelden, konden we met de ander bespreken en zo beslisten we sneller dan we ieder voor zich hadden kunnen doen. Maar vooral gaf het zoveel plezier om samen les te geven. Het gaf energie.
Jezelf staande en geïnspireerd houden door samenwerking met collega’s hoeft trouwens niet op te houden bij de muren van deze universiteit. Op merlot.org vind je peer-reviewed open education resources. Edusources.nl wil er zijn voor het Nederlands taalgebied. Als je dreigt een dominosteentje te worden, zou ik overwegen een hoogleraar van MIT je hoorcolleges te laten verzorgen, per video. Kun jij je contacttijd met studenten gebruiken voor hun vragen en voor verwerkende opdrachten. Hadden die drie collega’s dat maar gedaan.
Kom je warmen
Samen dus. Ik houd het ook mezelf voor. Het is zo verleidelijk om op te drukke dagen achter het bureau te lunchen. Maar even een praatje met een prettige collega maakt dat ik daarna weer met frisse moed aan de takenlijst ga. In mijn ervaring is het Teaching and Learning Centre bij uitstek een plek waar je prettige collega’s tegenkomt. De nieuwe docentenlounge is in het Erasmusgebouw (E1.51, ingang naast het studiecentrum). Kom je warmen aan het onderwijsenthousiasme van je collega’s, bijvoorbeeld bij de housewarming op 29 januari, rond de lunch. Wij zorgen voor soep.
Samen komen wij deze winter door.