Merel van der Wal portrait2
Merel van der Wal portrait2

Column Merel van der Wal: Meer dan de som der delen

Op 1 november heb ik het TLC-stokje van themaleider onderzoekonderwijs en daarmee ook deze column, overgenomen van Lia Fluit. De eerste november was voor mij een goed moment, want ik geef in het eerste onderwijsblok ook het vak Methods of Research and Intervention bij de Faculteit der Managementwetenschappen. In dat vak maken de eerstejaars en pre-masterstudenten kennis met de basisprincipes van methodologie en het ontwerpen van een onderzoek. Welke vormen van logica we kunnen we gebruiken? Wat betekent dat voor het onderzoeksontwerp? Hoe kunnen we bepaalde begrippen meetbaar maken en erover rapporteren? Hoe verhoudt praktijkgericht en theoriegericht onderzoek zich tot elkaar? Wanneer is onderzoek ‘goed’ onderzoek? Ik probeer zoveel mogelijk voorbeelden te gebruiken uit cases en wetenschappelijke artikelen om begrippen als doelstelling, vraagstelling, onderzoeksontwerp en onderzoeksstrategie te herkennen en op de samenhang tussen deze elementen te reflecteren.  

Onvermijdelijk komen zo rond week 3 en 4 van het vak vragen naar boven als “maar hoe bedenk je dit allemaal? Dit is wel heel veel om over na te denken als je een onderzoeksvraag van één zin schrijft!”, overigens vaak voorafgegaan door een luide “Pffffffff”. Met die verzuchting kan ik het in zekere zin alleen maar eens zijn: het zijn een heleboel elementen, die allemaal samenhangen en waar we als onderzoekers allemaal over nadenken voordat een idee uiteindelijk tot een afgeronde publicatie over onderzoek is geworden. Maar, antwoord ik dan, dáárom staan er vaak meerdere auteurs op een artikel. Je bent het namelijk vaak met jezelf eens dat iets een goed idee is, met als risico dat je bepaalde zaken vanuit diverse (vaak onbewuste) aannames over het hoofd ziet. Of, afhankelijk van hoe je in elkaar zit, je bent het juist nooit met jezelf eens en komt daardoor niet veel verder in je gedachtenvorming. Hoe dan ook, in beide gevallen kan het heel prettig zijn dat je op anderen kunt terugvallen voor het stellen van kritische vragen of het maken van keuzes. En natuurlijk de praktische aspecten: iedereen heeft eigen specialisatie of sterke punten en samen kun je de taken verdelen.  

Eigenlijk zijn die argumenten voor samenwerking in onderzoek ook van toepassing in ons onderwijs. Wat leren onze studenten eigenlijk in ons onderwijs, hoe verhoudt zich dat tot onze vooraf geformuleerde leerdoelen, en hoe kunnen we dat zichtbaar maken? Hoe we ons onderwijs eigenlijk beoordelen, wat onze eigen rol daarin is en wat onze studenten daar eigenlijk van leren en wat we daarvan vinden, wordt beter wanneer we als docent en ontwikkelaar van het vak niet de enige zijn die dit bevragen.  

Ons onderwijs maken we zelf. Letterlijk. Maar zijn we als vakgroep, opleiding, universiteit meer dan de som der delen? We kunnen en hoeven het niet allemaal alleen te bedenken. We hebben allemaal wel eens een co-auteur nodig in ons onderwijs; om net dat kritische perspectief te geven, om net die lastige vraag te stellen of hardop te twijfelen aan een voorgestelde aanpak. Maar ook om soms even de last mee te delen of samen de uitweg te vinden als alle deuren op slot lijken te zitten.  

Vanuit mijn themaleiderschap hoop ik op verschillende manieren bij te dragen aan samen nadenken en onderzoeken van ons onderwijs. Ik hoop van harte dat ik hier heel veel ‘co-auteurs’ bij kan betrekken en met elkaar kan verbinden. 

Contactinformatie

Wil je reageren op de column of uitgebreider kennismaken met Merel? Stuur haar dan een mail: %20merel.vanderwal [at] ru.nl (merel[dot]vanderwal[at]ru[dot]nl)