Tanya Bisseling
Tanya Bisseling

Open leermaterialen: Virtuele patiënten bereiden medische studenten voor op de praktijk

De vakcommunity 'virtuele patiënten' is opgericht om medische studenten te laten oefenen met de geleerde stof. Zij kunnen een consult doen bij een virtuele patiënt. De video's met de acteurs staan op Edusources, een platform met open leermaterialen, waarin studenten kunnen leren over onder andere ziekteleer en het diagnosticeren daarvan. Tanya Bisseling is Maag-, Darm- en Leverziekten-arts bij het Radboudumc en is één van de oprichters van deze community. Zij vertelt hoe deze community is ontstaan en wat de meerwaarde is voor medische studenten.

Beter voorbereid voor de toekomst  

''Communicatievaardigheden komen voor in de bachelorfase, maar dit zijn allemaal losse stukken onderwijs'', vertelt Bisseling. Wanneer studenten hun bachelor hebben afgerond hebben ze vooral veel losse stukken theorie achter de rug. Maar uiteindelijk moeten ze de theorie ook gaan samenvoegen en uitvoeren bij echte patiënten. Dit was één van de redenen om de community op te starten. Door de open leermaterialen kunnen studenten kijken naar acteurs met casussen die ze later in de praktijk kunnen gaan tegenkomen. Op die manier kunnen ze de geleerde elementen integreren in een virtuele omgeving. ''Het is een veilige setting. De student heeft een consult en alle aspecten worden naderhand in de groep bediscussieerd.'' Wanneer studenten hebben geoefend in deze veilige omgeving zijn ze dus al beter voorbereid voor de master en hun toekomst. Alle facetten van de leerstof zijn namelijk verwerkt in de video's.''

De virtuele patiëntcasussen kunnen bijdragen aan beter klinisch redeneren in het medische onderwijs. ''Het zijn realistische casussen die zo zijn gemaakt dat het consult heel dicht bij de werkelijke praktijk ligt, maar ook niet per se naar één diagnose afleiden. Het gaat niet om het correct stellen van de diagnose of het perfect verwijzen, maar om te leren beredeneren wat in het verhaal van de patiënt maakt dat je in een bepaalde richting denkt.''

Toegankelijk voor iedereen

Maar waarom staan deze leermaterialen open? ''Het is een mooie manier om ervoor te zorgen dat de kennis die studenten opdoen, onafhankelijk van waar ze studeren, vergelijkbaar is.'', vertelt Tanya. Daarnaast is het ook een voordeel voor docenten. Zij zien niet altijd waar ze hun focus op leggen of dat ze een onderwerp misschien wel links laten liggen. ''Door dit allemaal te delen is het makkelijker om elkaar aan te vullen. Leermateriaal van anderen kan je ogen openen.'' Tanya benadrukt dat het daarnaast ook goed is om je vorm van onderwijs af en toe af te wisselen. “Hoe mooi is het dat je dan inspiratie kan opdoen van anderen of misschien wel hun materiaal kan gebruiken in jouw les?”

Actualiteit is belangrijk

Volgens Tanya zijn er weinig risico's of uitdagingen verbonden aan het delen van open patiëntcasussen. Alle casussen zijn namelijk verzonnen en de video's zijn opgenomen met acteurs. ''Uiteraard moet er wel regelmatig een check worden gedaan op inhoud van de casussen. We vragen ons dan af of de behandeling en diagnostiek nog actueel zijn.'' In 2024 is er nog een check geweest, dus je kan wel stellen dat het materiaal up-to-date is. ''Het vraagt dus wel wat onderhoud en daar moet je je als maker verantwoordelijk voor voelen.''

Toekomst: meer onderwijs beschikbaar voor iedereen

Volgens Tanya ziet de toekomst er rooskleurig uit. Utrecht heeft namelijk al aansluiting gezocht. Zij willen ook casussen gaan produceren. ''Wij hopen dat meer studenten en onderwijsprofessionals zich gaan aansluiten. Op die manier wensen we dat er een breed beschikbare vorm van onderwijs is die individuele kennis vraagt van studenten, interactief is en beschikbaar is voor iedereen binnen de medische opleidingen.'' Daarbij geeft Tanya als laatste tip: ''Probeer het gewoon eens uit. Het kan je als student motiveren om de stof eens anders te krijgen en daarnaast kan het ook voor jou als docent inspireren om de stof eens op een andere manier aan te bieden.'' 

Benieuwd naar meer? Lees dit artikel waarin Matthijs Doets, Adviseur ict & onderwijs van het Erasmus MC, je ook meer vertelt over dit onderwerp.

En meer willen weten over open leermaterialen of zelf iets willen bijdragen? Bezoek de pagina over Open Education of neem contact op met het team Radboud Open Education voor advies over het ontwikkelen en delen van je eigen open leermaterialen.   

Contactinformatie