Wanneer je niet direct open access kan publiceren bij een uitgever, kan dat alsnog door een preprint of postprint versie van je manuscript openbaar te maken in de Radboud repository of andere repositories zoals Zenodo. Deze route is gratis voor auteurs.
Radboud Repository
Iedereen kan de repository doorzoeken via de Radboud Repository of het Netherlands Research Portal. Alle publicaties zijn ook vindbaar en te downloaden via Google Scholar.
Optie 1: via de Taverne-regeling
Artikel 25fa van de Nederlandse Auteurswet (Aw), ook wel bekend als het amendement van Taverne, geeft de auteur van een kort wetenschappelijk werk dat geheel of gedeeltelijk met Nederlandse publieke middelen wordt gefinancierd, het recht om dit werk na publicatie, na 'een redelijke termijn', vrij beschikbaar te stellen voor het publiek. De Auteurswet is zgn. dwingend recht en gaat boven contractrecht, daarom gaat art. 25fa Aw boven een eventuele overeenkomst tussen de auteur en de uitgever.
Voor meer informatie zie Taverne.
Optie 2: archiveren van pre- of -post-print
Je kan gebruik maken van deze optie als Taverne niet mogelijk is bijv. in het geval het een langer werk betreft (bijv. boeken) of niet-publiekelijk gefinancierd werk.
Veel uitgevers staan zelfarchivering toe, maar met beperkingen: ze hanteren bijvoorbeeld een embargoperiode of staan alleen het delen van een preprint of postprint versie van het artikel toe. Op de website Open policy finder kan je concrete informatie vinden over het embargotermijn dat van toepassing is op jouw tijdschriftpublicatie.
Uploaden van je publicatie in de Radboud Repository kan op twee manieren:
- Via Research Information Services (RIS)
- Direct in de Radboud Repository
Na uploaden vind altijd een check plaats of de publicatie volgens het auteursrecht openbaar gemaakt mag worden.
Optie 3: via de Rights Retention Strategy (RRS)
Met de Rights Retention Strategy kan je de Author Accepted Manuscript (of AAM) versie direct en onder een CC-BY licentie delen, ook als de uitgever daar beperkingen op legt.
Hiermee voldoe je aan een eventuele eis van je financier om direct open access te publiceren, ook al is je artikel bij de uitgever niet open access.
Bij het indienen van je publicatie bij de uitgever moet je een Rights Retention verklaring opnemen waarin je aangeeft gebonden te zijn aan een eerder contract van een financier.
Je kan een zo’n verklaring vinden op de website van je onderzoeksfinancier of in de Rights Retention FAQ.
Delen van preprints
Een preprint is een wetenschappelijk artikel dat geüpload is op een preprint server, en nog niet is beoordeeld door experts uit het vakgebied.
Voordelen van preprints
- Onderzoeksresultaten zijn direct zichtbaar, terwijl publiceren in een tijdschrift enkele maanden kan duren;
- Je kan extra peer en/of community feedback krijgen wat je kan gebruiken om je publicatie te verbeteren;
- Het draagt bij aan jouw zichtbaarheid, anderen kunnen zien waaraan je werkt
- Anderen kunnen je werk direct citeren.
Voor meer informatie over pre-prints, check deze gids over preprint publiceren.
Let op: een preprint artikel wordt door financiers niet erkend als een volwaardige open access publicatie.
Preprint archives
Er zijn verschillende preprint servers waarop je je werk kan delen. De meeste van deze servers richten zich specifiek op een vakgebied, zoals bètawetenschappen (arXiv), Geneeskunde (medRxiv), Biologie (bioRxiv) of sociologie (SocArXiv). ASAPbio geeft een overzicht van preprint servers voor verschillende vakgebieden.
Er zijn ook preprint servers voor alle vakgebieden zoals Zenodo of Open Science Framework.