Diepe frons
Soms zie je aan iemands gefronste wenkbrauw dat die een bepaalde mening heeft of iets niet begrijpt. Maar niet elke frons is met het blote oog zichtbaar. Met behulp van ‘facial electromyography’ (fEMG) kan Yates die frons meten: hoe meer de fronsspieren geactiveerd zijn, hoe sterker de verbazing of verontwaardiging. Door activiteit van de gezichtsspieren te meten, weet de onderzoeker hoe proefpersonen aan de experimenten bepaalde gesprekken interpreteren. Maar, zegt ze: ‘de methode werkt alleen bij mensen die geen botox hebben laten inspuiten.’
‘De mogelijke toepassingen van deze methode zijn talrijk’, vervolgt de filosofe. Zo biedt dit onderzoek mogelijk uitkomst bij miscommunicatie, zoals bij ongewenst gedrag. ‘Met deze methode kunnen we onzichtbare aanspanning van gezichtsspieren meten. Die laat zien wanneer iemand iets hoort, leest of ziet wat niet strookt met diens verwachtingen. Als fEMG kan aantonen dat ‘de meeste’ mensen negatief zouden reageren op een bepaalde uitspraak van een spreker, dan heeft de spreker zich blijkbaar met een eerder uitspraak gecommitteerd aan iets wat leidde tot andere verwachtingen. De spreker kan dan met meer recht verantwoordelijk worden gehouden voor wat hij of zij zegt.’
Fauteuilfilosofie
Yates ontving begin april een Mohrmann Stipendium: een beurs voor vrouwelijke promovendi, bedoeld voor verdieping in het promotieonderzoek. Met deze beurs zal de onderzoeker conferenties bezoeken om de resultaten van haar onderzoek te delen. Daarnaast hoopt ze voor onderzoekers op het gebied van voor onderzoekers op het gebied van commitment commitment een Commitments in Conversation workshop te organiseren aan de Radboud Universiteit, om een interdisciplinaire discussie over dit onderwerp te stimuleren.
‘Honderden jaren werd de filosofie vooral vanuit fauteuils beoefend: zitten en denken. Nu kunnen we andere, meer experimentele wetenschappelijke methodes gebruiken om nieuwe theorieën te ontwikkelen’, zegt Yates. Ze wil de methode toepassen op mensen die bijvoorbeeld hate speech-video’s kijken. ‘Zo kunnen we zien hoe de presentatie van scheldwoorden - een direct scheldwoord, het zeggen van ‘zogenaamd’, of het scheldwoord tussen aanhalingstekens zetten - van invloed kan zijn op hoe de andere gesprekspartner de spreker interpreteert. Het is al heel bijzonder dat we nu weten dat fEMG ons nieuwe informatie kan geven over wat er gebeurt als mensen verhalen horen of lezen. Alles wat we nu verder kunnen onderzoeken met deze methode is pure winst.’
Foto via Unsplash
