Naar een beter begrip van pensioenongelijkheid

Een onderzoeksproject onder leiding van socioloog Mark Visser van de Radboud Universiteit ontvangt 250.000 euro van Instituut Gak om de komende jaren onderzoek te doen naar (pensioen)ongelijkheid tussen ouderen.

Hoe bepaalt werk, familie en gezondheid gedurende je leven het moment waarop je met pensioen gaat? Hoe vrijwillig gaat iemand met pensioen? En hoe bepaalt de levensloop en de overgang van het werkende leven naar het pensioen het welbevinden van gepensioneerden? Met het onderzoeksproject willen Visser en zijn collega’s antwoord geven op dit soort vragen en daarmee inzicht geven in de mate van ongelijkheid op latere leeftijd.

Levensloop

De rol van de levensloop is tot nu toe onderbelicht gebleven in onderzoek naar de ongelijkheid tussen ouderen. Met behulp van data die jaren terugkijkt in de (werkzame) levens van mensen kunnen de sociologen nu de complete levenslopen van mensen in kaart brengen. Levenslopen die onderhevig zijn geweest aan grote veranderingen als het gaat om werk, familie en gezondheid.

‘Werkcarrières worden tegenwoordig vaker gekenmerkt door perioden van bijvoorbeeld werkloosheid, tijdelijke contracten of zelfstandig werk’, zo licht socioloog Mark Visser toe. ‘Dit heeft gevolgen voor onder meer de pensioenopbouw. Daarnaast is het aantal echtscheidingen vergeleken met 30, 40 jaar geleden flink toegenomen en ook dat kan grote gevolgen hebben dit voor iemands financiële onafhankelijkheid en pensioenopbouw - met name voor vrouwen.’

Internationale vergelijking

In het project vergelijken de onderzoekers ook de invloed van socialezekerheidstelsels en pensioenbeleid op ongelijkheid op latere leeftijd tussen Nederland, Finland, Spanje en Duitsland. Het beleid van langer doorwerken lijkt de ongelijkheid onder oudere werkenden en gepensioneerden in Nederland te vergroten. Dat bleek onder andere al uit eerder onderzoek van Visser. Het doel van de landenvergelijking is om lessen te trekken uit de ervaringen in andere Europese landen voor het beleid in Nederland. Op welke wijze kunnen we ongelijkheid op oudere leeftijd terugdringen of voorkomen? Welke beleidsmaatregelen kunnen bijdragen aan meer gelijkheid?

Naar een beter begrip van pensioenongelijkheid
Naast Mark Visser zullen Radboud-sociologen Marleen Damman en Gerbert Kraaykamp betrokken zijn bij het project, evenals twee nog te werven onderzoekers. De overige vier projectleden bevinden zich in Utrecht, Finland, Spanje en Duitsland. Ook zijn er twee maatschappelijke partners betrokken bij het project: de Sociale Verzekeringsbank (SVB), verantwoordelijk voor de uitvoering van onder meer de AOW in Nederland, en PGGM, één van de grootste pensioenuitvoerders van Nederland. Het project wordt gesubsidieerd door Instituut Gak.

Meer weten? Neem contact op met

Aan deze website wordt nog gewerkt. Meer informatie: 'een nieuwe website'.