Het artikel opent met twee sprekende voorbeelden van crises uit het bedrijfsleven waarbij duidelijk wordt dat een crisis zelf nooit het echte probleem is. Het legt juist bloot wat er al mis was, zoals verouderde systemen of onduidelijke besluitvormingsprocessen. Aalbers, Hoogleraar Corporate Restructuring and Innovation en een van de auteurs, benadrukt dat crisismanagement geen aangeboren talent is maar voortbouwt op vaardigheden die in de loop van de tijd kunnen worden ontwikkeld: “Crises veroorzaken geen zwaktes, maar laten het gebrek aan eerdere reorganisatie en aanpassing zien. Dat deze tekortkomingen aan het licht komen, betekent niet noodzakelijkerwijs dat het crisisbeleid heeft gefaald, maar dat er onvoldoende is geanticipeerd. Effectief leiderschap houdt in dat men zich realiseert dat de crisis slechts een symptoom is van het onvermogen van een organisatie om zich aan te passen voordat de storm toesloeg.”
Wat maakt crisisleiderschap succesvol? Zeven competenties helpen om schade te beperken en herstellen
Hoe ga je als organisatie om met noodsituaties? Een nieuw artikel in MIT Sloan Management Review* toont aan waarom sommige organisaties crises effectief weten te beheersen, terwijl anderen vastlopen. In ‘Level Up Your Crisis Management Skills’ laten de experts in Transformatie en Innovatie, Rick Aalbers, Killian McCarthy en Arjan Groen zien wat succesvol crisisleiderschap inhoudt. Zij interviewden hiervoor topbestuurders uit overheid, bedrijfsleven en publieke instellingen.
Zeven competenties (7C’s)
De experts spraken met verschillende leiders: van topbestuurders bij multinationals tot een voormalig premier. De ervaringen van de geïnterviewden met verschillende crises, zoals cyberaanvallen, natuurrampen, politieke instabiliteit en technologische storingen, geven een breed perspectief op crisismanagement. Hieruit identificeerden ze zeven cruciale competenties (7C’s) die helpen om een crisis te doorstaan. Elke competentie kent bovendien vijf fasen van volwassenheid: van reactief tot strategisch. Aalbers: “Niet alle organisaties hoeven op alle 7C’s even ver te zijn, maar om te voorkomen dat ze bezwijken onder de druk van een crisis, moeten ze over voldoende volwassenheid beschikken in alle werkgebieden. Zoals een leider in de professionele dienstverlening het verwoordde: ‘Een bedrijf kan zwakte op één gebied overleven, maar alleen als de rest van het systeem standhoudt’.” McCarthy, universitair hoofddocent Strategie en een van de auteurs, voegt hieraan toe: “Onze geïnterviewden benadrukten ook één overkoepelende les: de praktijk is belangrijk. Dit vereist een extra versterkende factor: cultuur — dat wil zeggen, de dagelijkse realiteit van ‘hoe we hier dingen doen’. Het cultiveren van een cultuur die de 7C’s ondersteunt, is cruciaal.”
De 7C's:
- Contingency (voorbereiding): het is cruciaal om voor te bereiden op wat zou kunnen gebeuren en van te voren de rollen vast te leggen zodat mensen weten wat ze moeten doen;
- Clarity (duidelijkheid): duidelijke, open, tijdige en eerlijke communicatie voorkomt paniek en misverstanden;
- Coördination (coördinatie): teams, afdelingen en externe partners moeten naadloos samenwerken. Een gebrekkige afstemming leidt tot vertraging en fouten;
- Compassion (medeleven): het tonen van oprechte empathie voor iedereen die mogelijk door de crisis wordt getroffen, zowel binnen als buiten de organisatie, bouwt geloofwaardigheid en vertrouwen op en, cruciaal, wint tijd om de situatie aan te pakken;
- Confrontation (confrontatie): leiders moeten de harde waarheid vroeg onder ogen zien;
- Control (controle): beslissingsbevoegdheden moeten van tevoren worden vastgelegd, het moet duidelijk zijn wie wat beslist, en degene die het dichtst bij een situatie staan moeten de bevoegdheid krijgen om te handelen als dat nodig is;
- Continuity (continuïteit): een organisatie die structureel leert van een eerdere crisis wordt aantoonbaar veerkrachtiger en is beter voorbereid op een volgende crisis.
Belangrijke lessen
Het artikel maakt duidelijk dat crisismanagement voor organisaties een noodzaak is en geen kwestie van instinct. In een wereld waarin crises eerder regel dan uitzondering zijn, is een investering in de zeven competenties voor organisaties belangrijk om structureel sterker te worden. McCarthy: “In een wereld waarin crises de norm zijn, is crisisbestendigheid een concurrentievoordeel.”
*) MIT Sloan Management Review maakt onderdeel uit van een invloedrijke lijst van 50 vooraanstaande academische tijdschriften (FT 50) op het gebied van Bedrijfskunde en Management. De Financial Times gebruikt deze lijst om onderzoeksprestaties van business schools wereldwijd te rangschikken.
Afbeelding bovenaan artikel: © Michael Austin/theispot.com
Aalbers, R., McCarthy, K., & Groen, A. (2026). Level up your crisis management skills. MIT Sloan Management Review, 67(2). Summer issue.
Contactinformatie
Meer weten? Neem contact op met Rick Aalbers of Killian McCarthy.
- Contactpersoon
- prof. dr. H.L. Aalbers (Rick) , dr. K.J. Mc Carthy (Killian)
- Organisatieonderdeel
- Faculteit der Managementwetenschappen, Institute for Management research, Sectie Bedrijfskunde