De kracht van het gesprek: Living Library als interventie tegen discriminatie

Momenteel hebben wij verschillende onderzoeksprojecten uitgevoerd om de effecten van de Living Library te onderzoeken in grootschalige veldstudies. De eerste studie vond plaats in vier openbare bibliotheken in Nederland (Study 1; N = 79). Vervolgens voerden we een tweede studie uit binnen negen verschillende organisaties in Nederland (Study 2; N = 306). In beide studies hebben we attitudes en intergroepsangst ten opzichte van mensen met verschillende achtergronden (zoals transgender, vluchtelingen, niet-aangeboren hersenletsel, borderline, dakloosheid) gemeten op drie momenten: voorafgaand aan deelname, direct na afloop en één week na de interventie. De resultaten lieten zien dat deelname aan de Living Library leidde tot positievere attitudes en minder intergroepsangst en dat deze effecten minstens een week zichtbaar bleven. Opvallend was bovendien dat de effecten niet verschilden tussen deelnemers die vrijwillig deelnamen en deelnemers die door hun organisatie verplicht aanwezig waren. Dit is relevant omdat organisaties diversiteitsinterventies vaak aanbieden in een context waarin deelname onderdeel is van beleid of training en niet altijd volledig vrijwillig is.

In het vervolgproject hebben we ons gericht op een specifieke en invloedrijke groep binnen organisaties: managers. Leidinggevenden spelen een sleutelrol in het realiseren van inclusie, omdat zij beslissingen nemen, normen kunnen stellen en processen kunnen beïnvloeden die bepalend zijn voor de positie van medewerkers uit gemarginaliseerde groepen. In dit project namen ongeveer 40 managers van een grote organisatie deel aan de Living Library. Ook hier maten we attitudes op drie momenten: voor de gesprekken, direct erna en één week later. De resultaten waren consistent met de eerdere studies: ook managers lieten positievere attitudes zien na deelname en deze effecten bleven een week later aanwezig.

Daarnaast vroegen we managers om te reflecteren op hun ervaringen. Uit deze analyses kwamen twee centrale thema’s naar voren. Ten eerste beschreven managers de interventie als een waardevolle en leerzame ervaring, waarbij vooral het luisteren naar persoonlijke verhalen en directe interactie met mensen uit gemarginaliseerde groepen als betekenisvol werden genoemd. Ten tweede gaven managers aan dat zij inzichten opdeden die zij konden vertalen naar hun eigen rol, bijvoorbeeld in de manier waarop zij communiceren, teams aansturen en aandacht geven aan sociale veiligheid en inclusie.