Klimaatverandering, geopolitieke instabiliteit, internationale migratie, energietransitie - grote aardrijkskundige vraagstukken die nu en in de toekomst van onze leerlingen een belangrijke rol spelen. En vraagstukken waarbij diverse actoren verschillende belangen en overtuigingen hebben, waarbij een oplossing voor de een mogelijk juist averechts werkt voor de ander. Hoe kunnen we onze leerlingen die vraagstukken laten onderzoeken, er genuanceerd over laten redeneren, en hoe beoordelen we dat redeneren vervolgens? Dat zijn de kernvragen van deze masterclass. Deze masterclass blikt vooruit op het aankomende examenprogramma (vanaf 2030), waarin ruimtelijke vraagstukken centraal komen te staan in de stof voor de centrale eindexamens en de schoolexamens.
Wat kun je verwachten?
Je gaat hands-on aan de slag met vraagstukdidactiek en vraagstuktoetsing. Je werkt met bestaande lesmaterialen uit de praktijk, verkent de onderliggende theorie en vertaalt die direct naar je eigen onderwijs. Zo doe je niet alleen nieuwe ideeën op, maar ontwikkel je ook concrete lesmaterialen en handvatten waarmee je morgen al aan de slag kunt.
We starten (fysieke bijeenkomst 1) met de vraag wat ruimtelijke vraagstukken en wicked problems precies zijn en wat dat betekent voor goed aardrijkskundeonderwijs. Vervolgens pitch je een eigen les, lessenreeks of praktische opdracht rond een ruimtelijk vraagstuk. Samen analyseren we wat daarin goed werkt en waar kansen liggen. Op basis daarvan ontwikkelen we een praktisch en theoretisch onderbouwd kader voor vraagstukdidactiek en -toetsing dat je kunt gebruiken om bestaand materiaal aan te scherpen of nieuw materiaal te ontwerpen.
Betekenisvolle en AI-bestendige praktische opdrachten
In de tweede en derde bijeenkomst (online) staat de vertaling naar jouw school centraal. We onderzoeken wat binnen jouw sectie en school nodig en mogelijk is om ruimtelijke vraagstukken en geografisch redeneren steviger te verankeren. Daarbij besteden we onder meer aandacht aan het ontwerpen van betekenisvolle en AI-bestendige praktische opdrachten, passende beoordelingsvormen, de plaats van vraagstukken in het PTA en de kaders van het nieuwe examenprogramma (vanaf 2030). Ook zoeken we inspiratie in voorbeelden uit binnen- en buitenland.
In de afsluitende (fysieke) bijeenkomst presenteer je je (her)ontworpen lesmateriaal of ontwerpideeën. Je ontvangt gerichte feedback van collega’s en doet nieuwe inspiratie op uit hun ervaringen en producten. Na afloop beschik je over een rijk repertoire aan werkvormen, toets- en beoordelingsvormen en concrete lesmaterialen die passen bij jouw schoolcontext. Daarnaast neem je een theoretisch en praktisch kader mee waarmee je ook in de toekomst vraagstukgericht aardrijkskundeonderwijs kunt blijven (door)ontwikkelen.
