Nieuwe toepassingen van klikchemie voor peptidemodificatie en geneesmiddelactivering

maandag 13 april 2026, 12:30
From chemo- to site-selectivity: Novel applications of tetrazines and triazines
Promovendus
K. Gavriel
Promotor(s)
prof. dr. D.A. Wilson
Copromotor(s)
dr. K. Neumann
Locatie
Aula

Peptiden en eiwitten worden steeds vaker toegepast in tal van domeinen, zoals chemische biologie, therapeutische ontwikkeling en materiaalkunde. Met name chemisch gefunctionaliseerde peptiden of eiwitten zijn interessant omdat ze betere eigenschappen hebben dan hun ongemodificeerde tegenhangers. Eiwitten kunnen worden opgebouwd uit de 20 canonieke aminozuren, wat betekent dat ze een enorme functionele diversiteit bezitten. Daarom zijn chemoselectieve modificaties na de synthese essentieel om eiwitten met bekende architecturen te verkrijgen. Bovendien is een goed gedefinieerde modificatie, niet alleen wat betreft het type binding, maar ook wat betreft het aantal en de locatie van de modificaties, cruciaal voor de goedkeuring van nieuwe peptide-/eiwitgeneesmiddelen. Daarom worden zogenaamde plaats-selectieve transformaties gebruikt, die niet alleen onderscheid kunnen maken tussen de grote hoeveelheid functionaliteiten die op eiwitten aanwezig zijn, maar ook tussen verschillende locaties op het eiwit (N-terminus, in-keten of C-terminus). In dit proefschrift onderzoeken we hoe chemoselectiviteit kan leiden tot plaats-selectiviteit. We onderzoeken een nieuwe chemoselectieve transformatie, passen deze toe en gaan een stap verder om plaats-selectiviteit te introduceren. Geïnspireerd door plaats-selectieve modificaties die worden bevorderd door nabijheid in de ruimte, hebben we ook getracht een nabijheidseffect te gebruiken om amidebindingen te creëren onder fysiologische omstandigheden, als een eerste stap in ons doel om een in situ-benadering voor de synthese van geneesmiddelen te ontwikkelen.

Katerina werd op 13 november 1998 geboren in Larnaka, Cyprus. Ze ging naar het Lyceum Linopetra in Limassol, waar ze in 2016 afstudeerde. In datzelfde jaar begon ze aan de bacheloropleiding Moleculaire Levenswetenschappen aan de Radboud Universiteit, met een focus op scheikunde, biochemie en neurowetenschappen. Ze behaalde haar bachelordiploma in 2019, waarna ze haar master in Moleculaire Levenswetenschappen met specialisatie Chemie van het Leven voortzette. Tijdens haar opleiding deed ze kennis op over synthetische organische chemie terwijl ze werkte aan nieuwe syntheseroutes voor dubbel gefunctionaliseerde trans-cyclooctenen, onder begeleiding van Kim Bonger en Dennis Löwik. Voor haar afstudeerscriptie sloot Katerina zich aan bij de groep van Paul Kouwer, waar ze werkte aan de vorming van hyaluronzuur-immunoborstels en het potentieel daarvan voor T-celactivering onderzocht. In 2021 behaalde ze haar masterdiploma. In oktober 2021 trad ze toe tot de groep van Kevin Neumann als promovendus, waar ze zich richt op nieuwe benaderingen voor medicijnafgifte en -activering.