Energie en klimaat

In 2026 krijgt het Mercator II-gebouw een gekleurde zonnegevel. Daarmee wordt het originele idee van architect Paul de Ruiter werkelijkheid: hij ontwierp het gebouw in 1999 al met deze gevel in gedachten, maar de techniek was er toen nog niet klaar voor.

Die techniek is er nu wel, dankzij Soluxa. Deze spin-off van de Radboud Universiteit (afdeling Applied Materials Science) ontwikkelde de techniek voor gekleurde zonnepanelen. In samenwerking met de gevelbouwer en architect is een onzichtbare montagemethode uitgedacht voor volledige integratie in de gevel. Zonnepanelen kunnen nu dus niet alleen op daken, maar ook verticaal in de buitenschil van een gebouw stroom opwekken. De panelen vormen tegelijk een esthetisch onderdeel van de architectuur.

Het project heeft betekenis op meerdere niveaus. Als demonstratieproject op de campus draagt het bij om zonnegevels tot nieuwe standaard te maken bij nieuwbouw en gevelrenovatie. Voor de Radboud Universiteit is het een concrete stap richting haar klimaatneutrale doelstelling voor 2050 en voor Nederland is het de eerste gekleurde en volledig geïntegreerde zonnegevel van omvang, een mijlpaal voor de energietransitie. 

Factsheet duurzaamheid zonnegevel

• Mercator II - opgeleverd in 2001
• 252 gekleurde zonnepanelen
• Afmetingen: 1762 x 1134 x 30 mm per paneel
• Kleur: benadering van RAL9006 op basis van Soluxa Vibrant coating
• Multifunctioneel gebruik: de zonnepanelen wekken stroom op en worden ingezet als gevelbekleding
• Verbetering isolatie buitenschil: door vervanging met dikkere laag glaswol
• Vermogen: circa 340 Wp per paneel -> Een gekleurd paneel levert ongeveer 70% op van een zwart paneel (480 Wp per paneel)
• Verwachte opbrengst: circa 65.000 KWh/jaar. Volledig benut op de campus; dit staat gelijk aan stroomverbruik voor 25 woningen. Relatief hoge opbrengst in de winter als de stroomvraag hoog is en de lage zon redelijk loodrecht op de panelen schijnt.
• CO2-besparing door panelen: 12.000 kg CO2 per jaar  
• Samenwerkende partners: Paul de Ruiter, Soluxa, Campus & Facilities, Kuijpers, Plegt-Vos, Flow Gevelbekleding en SFS

Dit project is mede mogelijk gemaakt door een demonstratie energie- en klimaatinnovatie subsidie (DEI+) van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

Door steeds meer gebouwen op het warmte- koudenet aan te sluiten, besparen we veel gas:

• Het gasverbruik is in vijf jaar tijd gedaald van 2,4 naar 0,9 miljoen kuub (-61%).
• Meer dan 90% van het vloeroppervlak van de campus is aangesloten op het warmte- koudenet.
• In 2023 zorgde de uitbreiding van het Hybride Energienet, onder meer in de Studentenkerk, Mercator I, Mercator II en het Berchmanianum voor een besparing van 456.673 m³ gas per jaar.
• In januari 2025 is het SSH& Sterrenbosch op het Hybride Energienet aangesloten. Daarmee helpt de universiteit studentenhuisvester SSH& jaarlijks 250.000 m³ gas te besparen.
• Het warmte- en koudenet is inmiddels 20 jaar oud. In 2026 worden de installaties en bijbehorende meet- en regeltechniek geüpdatet. Ook volgt een uitbreiding van de bronnen: zowel aan de koude als aan de warme kant komt er een 6^e bron bij. Er is vergunning verleend om in de toekomst een 7^e bron bij te kunnen boren. Hiermee realiseert de Radboud Universiteit een duurzame, betrouwbare energievoorziening en voldoende broncapaciteit voor komende 20 jaar.

In 2024 en 2025 zijn veel zonnepanelen bijgeplaatst op bestaande daken. Het totaal opgesteld vermogen nam toe van 1 MWp naar 1,8 MWp. Er wordt door deze uitbreiding in totaal jaarlijks ongeveer 600.000 kWh extra aan stroom opgewekt. Dit is gelijk aan het jaarverbruik van ongeveer 200 huishoudens. Universiteitsgebouwen waar nu zonnepanelen aanwezig zijn:

• Mercator I
• Grotiusgebouw
• Gymnasion/Elinor Ostromgebouw
• Universiteitsbibliotheek
• Maria Montessorigebouw
• HFML
• Kinderdagverblijf Radboud
• Studentenkerk
• Trigon

Wil jij weten hoeveel stroom de zonnepanelen per gebouw opwekken?

Bekijk de energiemeter

De universiteit vervangt momenteel op grote schaal conventionele verlichting door energiezuinige LED-verlichting. Kijk voor meer informatie over de verlichting in de gebouwen op de projectpagina van LED's GO. Naast de verlichting in de onderwijsgebouwen is ook de sportveldverlichting, terreinverlichting en kasbelichting vervangen. 

Voordelen van LED zijn:

• Veel lager energieverbruik;
• Beter licht;
• Veel langere levensduur.

Waar zie je LED-verlichting op de campus?

• Onderwijsgebouwen: in 2026 is alle conventionele verlichting vervangen door LED-verlichting.
• Sportvelden: 113 lampen zorgen voor 54% minder energieverbruik door sportveldverlichting. Dat is het jaarverbruik van ongeveer 63 huishoudens.
• Kassen: 180 lampen zorgen voor 43% minder stroomverbruik. Dat is het jaarverbruik van ongeveer 100 huishoudens.

In 2025 zijn er in totaal 11.852 LED-armaturen geplaatst op de campus.

De universiteit heeft op veel plekken eigen watermeters aangebracht om goed inzicht te krijgen in het waterverbruik en om abnormale verbruiken direct te kunnen detecteren. Met behulp van gespecialiseerde software worden hoge verbruiken automatisch geconstateerd waarna de verantwoordelijke werknemers een automatisch e-mail alarm ontvangen. Van hoge verbruiken is bijvoorbeeld sprake als noodkoeling van apparatuur is ingeschakeld of als er sprake is van lekkage. Het komt enkele keren per jaar voor dat dit soort alarmen worden verzonden en hierop actie wordt ondernomen.

Sinds 2019 meet de Radboud Universiteit om het jaar haar CO2 footprint. Op basis van de CO₂-footprint berekening kan bepaald worden aan welke knoppen we kunnen draaien om de negatieve impact op de aarde te verkleinen. Ons doel is om onze totale emissies sterk terug te dringen en in 2050 op net-zero uit te komen. Dat wil zeggen dat de broeikasgassen tot een minimum zijn gereduceerd.

Lees meer over het verlagen van de CO2-footprint