‘De uitbreiding van het EHT-netwerk naar Afrika is een lang gekoesterde droom die nu werkelijkheid wordt. Namibië is ideaal gelegen voor dit soort onderzoek. De AMT zal een pioniersrol spelen in het tot stand brengen van een wereldwijd EHT-netwerk en in het bevorderen van ons streven om de mysteries rond zwarte gaten beter te begrijpen’ - Astrofysicus Heino Falcke, Radboud Universiteit
‘Ik ben trots op de internationale samenwerking, vooral met onze Afrikaanse partners, nu we fundamentele vragen gaan onderzoeken’ – José Sanders, rector magnificus Radboud Universiteit
‘De AMT laat zien hoe wetenschap en instrumentatie elkaar versterken. De Nederlandse astronomie heeft hoge ambities en dit project sluit daar perfect bij aan. Ik kijk uit naar een sterke samenwerking’ – Sijbrand de Jong, decaan Faculteit der Natuurwetenschappen, Radboud Universiteit
Bouwlocatie in Namibië
De telescoop wordt gebouwd nabij het H.E.S.S.-observatorium, vlak bij de Gamsberg-tafelberg. Namibië biedt hoge, droge en radiostille locaties met een uitstekend zicht op de zuidelijke hemel – precies het punt waar het EHT-netwerk een ontbrekende schakel had. Zodra de infrastructuur gereed is, bestaat de intentie om de telescoop naar het hoger gelegen Gamsberg-plateau te verhuizen.
‘Vanaf het begin was het duidelijk dat Namibië een uitstekende locatie zou zijn voor de AMT. Het land heeft uitgebreide ervaring met telescopen van wereldklasse, zoals H.E.S.S. De Universiteit van Namibië is momenteel plannen aan het maken om de Gamsberg in te richten als astronomisch observatorium, waar uiteindelijk de AMT zal worden ondergebracht’ – Michael Backes, onderzoeksvoorzitter astronomie, Universiteit van Namibië
‘De AMT zal een cruciale rol spelen in de Afrikaanse astronomie. Het zal niet alleen zwarte gaten in beeld gaan brengen, maar ook vanwege de nabijheid van H.E.S.S. zal het een belangrijke speler worden in het opkomende gebied van multi-messenger astrofysica – Sera Markoff, Anton Pannekoek Instituut voor Astronomie, Universiteit van Amsterdam & Institute of Astronomy, University of Cambridge
‘Naast zijn essentiële bijdrage aan de Event Horizon Telescope, zal het programma om snel te reageren op diverse astrofysische transiënten een wereldprimeur zijn. Geen enkele andere telescoop ter wereld is volledig erop ingericht om deze spannende nieuwe ruimte te verkennen’ – Rob Fender, hoogleraar astrofysica, University of Oxford
‘De komst van de Africa Millimetre Telescope (AMT) is een trots moment voor Afrika, aangezien het op het continent de eerste in zijn soort is. Als partner in het project kijkt UNISA reikhalzend uit naar de baanbrekende wetenschappelijke ontwikkelingen en de ontwikkeling van menselijk kapitaal die de AMT met zich mee zal brengen’ – James Chibueze, UNISA Centre for Astrophysics & Space Sciences, Universiteit van Zuid-Afrika
‘Het bouwen van een antenne voor een locatie als Namibië vereist uitzonderlijke robuustheid en precisie. Na een lange periode van voorbereiding is het mooi om te zien dat het project eindelijk vaart krijgt en met volle kracht vooruitgaat, als onderdeel van een echt wereldwijd astronomisch project’ – Jens Bormann, COO mtex antenna technology
Naast zijn positie binnen het EHT-netwerk zal de AMT de eerste radiotelescoop in Afrika zijn die op millimetergolflengten werkt. Hierdoor krijgt Namibië een leidende rol in de wereldwijde millimeterastronomie en wordt de wetenschappelijke ontwikkeling in de hele regio gestimuleerd.
Het wetenschappelijke onderzoeksprogramma zal gezamenlijk worden ontwikkeld door de AMT-partnerinstellingen. Als onderdeel van het EHT-netwerk zal de AMT verbeterde beelden van zwarte gaten genereren voor modellering en interpretatie. De AMT zal ook functioneren als een zelfstandig observatorium dat op zoek gaat naar radio-emissies van samensmeltende zwarte gaten en neutronensterren, en andere snel oplichtende bronnen. In nauwe samenwerking met andere observatoria in Afrika en wereldwijd, zal AMT multi-golflengte monitoring van superzware zwarte gaten uitvoeren. Daarnaast is er ook een uitgebreid onderwijs- en voorlichtingsprogramma opgezet. Dit programma blijft groeien en zal zich in de loop van het AMT-project verder ontwikkelen.
Telescoopschotel
De telescoopschotel is gebouwd door mtex antenna technology, een Duitse fabrikant met een bewezen staat van dienst op het gebied van wetenschappelijke antennes. Het bedrijf heeft zijn hoofdkantoor in Duitsland, waar ook zijn integratie- en testfaciliteit zit, en heeft productieactiviteiten in de VS. mtex speelt al vanaf het begin een actieve rol in internationale radioastronomieprojecten. Het heeft ook soortgelijke precisieantennes ontworpen voor het Center for Astrophysics | Harvard & Smithsonian en het National Radio Astronomy Observatory (NRAO) in de VS. Deze expertise vormt de basis voor de Africa Millimetre Telescope.
De AMT bestaat uit een robotgestuurde schotel van 14 meter die is geoptimaliseerd voor frequenties van 86-350 GHz en zal in staat zijn om frequenties tot 8 GHz waar te nemen. De AMT zal worden geïntegreerd in Very Long Baseline Interferometry (VLBI)-arrays, waaronder de Event Horizon Telescope en de GMVA. Hij zal ook worden aangesloten op toekomstige VLBI-waarnemingen op het Afrikaanse continent, waaronder die van de Square Kilometre Array (SKA).
Financiering
De telescoop wordt speciaal voor dit project gebouwd en de financiering voor de bouw komt van de European Research Council (ERC) Synergy Grant “BlackHolistic” (toegekend aan de Universiteit van Amsterdam, de University of Oxford, de Radboud Universiteit, de Universiteit van Turku en de Universiteit van Namibië) en de Nederlandse Onderzoeksraad (NWO) voor wetenschappelijke infrastructuur. NOVA verstrekt financiering voor de front-end ontvanger.
