De mooiste vorm van nascholing die er is?

“These exchanges… maybe the main objective is not for the students, but for the teachers…”, zo mijmerde mijn Spaanse collega op de afscheidsavond van de uitwisseling tussen mijn school en de La Salle school in Palencia. Terwijl de leerlingen de laatste BeReals schoten en zich verheugden op het weerzien met hun hond of eigen bed, filosofeerden wij als docenten over het nut van buitenlandse uitwisselingen in het onderwijs. 

Het lijkt misschien zo dat vooral de leerlingen leren van een uitwisseling. In ons geval werden ze een week lang ondergedompeld in de Spaanse cultuur. Ze moesten zich aanpassen aan een andere levensstijl en een ander ritme, vaak één kamer delen met hun Spanjaard en een week lang voornamelijk in een andere taal converseren. Het blijft mooi om te zien hoe flexibel de leerlingen zich (meestal) opstellen, hoe beleefd ze blijven tegen hun gastgezinnen en dat ze vele mooie herinneringen met zich meenemen naar Nederland.

Maar ook wij als docenten gaan met vele nieuwe inzichten naar huis. Het meedraaien op een buitenlandse school (soms ook wel ‘’job-shadowing’ genoemd) geeft ons weer nieuwe perspectieven op onderwijs in het algemeen en onze eigen lesinvulling. Op de La Salle school maakten ik en mijn collega kennis met het concept ‘Godly Play’ (op speelse wijze maken geïnteresseerde leerlingen kennis met Bijbelverhalen), innovatieve manieren om leslokalen vorm te geven en in te richten, regels rondom telefoongebruik en de werkcultuur van de Spaanse docenten. Het prettigste hiervan is dat wij allemaal Spaanse collega’s ontmoetten die spraken vanuit hun eigen praktijkervaring. Het zijn geen reclamepraatjes voor de school of bepaalde onderwijsconcepten. Zij lieten ons de voor- en nadelen zien van hoe zij hun onderwijs vormgeven en daarna lieten ze het aan ons om ’s avond op onze hotelkamer hierover na te denken.

Naast ready-to-go lesplannen (zoals een les rondom de invulling van International Women’s Day), veel Spaanse koekjes en een ietwat verbrand gezicht, neem ik ook deze reflecties mee naar huis. Hoe is onze werkcultuur vergeleken met die van de Spanjaarden, en wat vind ik daar op professioneel vlak belangrijk in? Op welke manier verhouden wij ons tot onze leerlingen en hun families, en hoe kunnen wij dat relateren aan onze Nederlandse cultuur? Door de onderdompeling in een ander, buitenlands onderwijssysteem dringen deze vragen zich op. Concrete antwoorden hierop heb ik niet meteen. Maar het is de reflectie die telt, wat juist zo belangrijk is in ons vak. Het is de uitwisseling die deze vragen bij mij oproept, en samengenomen met de leuke ervaringen in het buitenland, de grappige momenten met leerlingen en de meer diepgaande gesprekken met collega’s, maakt het dit misschien wel de mooiste vorm van nascholing voor docenten die er is. 

Geschreven door
V.P.H. Meessen (Valerie)
V.P.H. Meessen (Valerie)
Valerie Meessen is Teacher in Residence en combineert een baan als docent Engels in het voortgezet onderwijs met verschillende werkzaamheden op de Radboud Universiteit.