Overhandiging Jaarboek tijdens presentatie
Overhandiging Jaarboek tijdens presentatie

Jaarboek Parlementaire Geschiedenis 2023 gepresenteerd

Op 21 november 2023, aan de vooravond van de Kamerverkiezingen, presenteerde het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis (CPG) in Perscentrum Nieuwspoort het Jaarboek Parlementaire Geschiedenis, getiteld Een kwestie van tijd. De factor tijd in de politiek. Het Jaarboek, dat jaarlijks door het CPG wordt gepubliceerd, bestaat uit wetenschappelijke en opiniërende artikelen, alsmede boekbesprekingen, een kroniek van het afgelopen parlementaire jaar, egodocumenten en herinneringen aan onlangs overleden prominente politici.

Zoals gebruikelijk reikte Thom de Graaf, voorzitter van de Stichting Parlementaire Geschiedenis, de eerste exemplaren uit aan de voorzitters van beide Kamers der Staten-Generaal. Daarna stelde Ronald Kroeze, directeur van het CPG, in het welkomstwoord dat tijd schaars is in een parlementaire democratie. Politiek is daarom een kwestie van handelen op het juiste moment en de bereidheid om door te zetten om doelen te bereiken. Hij memoreerde er ook aan dat we een jubileum vierden want de 25e editie van het jaarboek werd gepresenteerd. 

Daarna gaf hij het stokje door aan Daniel Wigboldus, voorzitter van het college van bestuur van de Radboud Universiteit. Hij wees erop dat tijd relatief is en om dat te onderstrepen bracht hij in herinnering dat het precies 118 jaar geleden was dat Albert Einstein zijn relativiteitstheorie publiceerde, namelijk op 21 november 1905. 

Voormalig politiek commentator van de Volkskrant Ariejan Korteweg ging in zijn toespraak bij de presentatie in op de strijd om tijd in de politiek aan de hand van het vertrek van ‘meester van de klok’ Mark Rutte. (Lees ook zijn opinie hierover).

De Graaf stelde bij de aanbieding van het Jaarboek dat een loopbaan in de politiek bepaald wordt door ‘een combinatie van talent, toeval en tijd’. Zijn volledige toespraak is hier te lezen. De Graaf maakte tevens bekend het voorzitterschap van de Stichting Parlementaire Geschiedenis aan het eind van dit kalenderjaar over te dragen aan Ingrid van Engelshoven, voormalig minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen.

Toespraak Thom de Graaf

Vera Bergkamp, die zelf na de verkiezingen de Kamer verlaat, wees in haar dankwoord op het risico van verlies van het ‘collectieve geheugen en de collectieve ervaring van de Kamer’ door het vertrek van veel prominente en ervaren politici. Haar toespraak is hier te lezen.

Toespraak Vera Bergkamp

Overhandiging Jaarboek tijdens presentatie
Thom de Graaf, voorzitter van de Stichting Parlementaire Geschiedenis, reikt de eerste exemplaren uit aan Jan Anthonie Bruijn, voorzitter van Eerste Kamer en Vera Bergkamp, voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. (Fotograaf: Hans Kouwenhoven)

Over het Jaarboek

A week is a long time in politics’, zo zou de Britse premier Harold Wilson hebben gezegd. De tijd vliegt, kortom, in de politiek. De Tweede Kamer als ‘burn-outfabriek’ getuigt ervan. Daar staat tegenover dat ‘de politiek’ – vaak gaat het dan om de bestuurlijke kant – soms ook tijd probeert te winnen door problemen voor zich uit te schuiven. Hoe dan ook is ‘tijd’ steeds een factor.

Jaarboek 2023 Een kwestie van tijd. De factor tijd in de politiek.
Het voorblad van het Jaarboek Parlementaire Geschiedenis 2023: Een kwestie van tijd. De factor tijd in de politiek

In deze vijfentwintigste editie van het Jaarboek wordt de rol van (de) tijd in de politiek vanuit uiteenlopende invalshoeken belicht. Welke rol speelt de tijd – zowel de meetbare als de gevoelsmatige – in parlementaire debatten? Er wordt vaak geklaagd over de grote omloopsnelheid in de Tweede Kamer, maar hoe heeft de zittingsduur van Nederlandse parlementariërs zich ontwikkeld?

Daarnaast wordt aandacht besteed aan de ontwikkeling van parlementaire taal; bij elke periode horen eigen woorden, zo lijkt het. De politiek is ook een arena waarin verschillende leeftijden elkaar treffen. Hoe verhielden politieke jongerenorganisaties zich door de tijd heen tot hun moederpartijen?

De artikelen zijn verzorgd door Chiel den Akker, Remieg Aerts, Bert van den Braak, Anne Bos, Carla Hoetink, Amanda de Lannoy, Ruben Ros, Charlotte de Roon, Simon Otjes, Ingrid van Biezen en Tom Louwerse. 

Ook bevat deze jubileumeditie van het Jaarboek de gebruikelijke rubrieken waaronder artikelen over in de jaargang 2022/2023 overleden politici, de kroniek van het afgelopen parlementaire jaar en besprekingen van recent verschenen politiek-historische boeken.

Contactinformatie

Voor vragen of meer informatie over het Jaarboek kan er contact opgenomen worden met het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis via cpg [at] ru.nl. Het boek is te bestellen bij Uitgeverij Boom

Bestel nu