Met het binnen het project ontwikkelde lesmateriaal wordt wetenschappelijk onderzoek over hongersnoden direct toegankelijk gemaakt voor het basisonderwijs. Het project is een nauwe samenwerking van Chris Cusack, Marguérite Corporaal en Lotte Jensen (RICH) met Jan van Baren‑Nawrocka en Lisanne Leenheer van Wetenschapsknooppunt RU (WKRU).
Van onderzoeksproject naar klaslokaal
Het grootschalige NWO/NWA‑project Heritages of Hunger brengt in kaart hoe Europese samenlevingen hongersnoden uit het verleden herinneren en doorgeven. Daarmee maakt het project zichtbaar hoe herinneringen aan honger nog altijd een rol spelen in actuele maatschappelijke discussies over solidariteit, migratie en nationale identiteit.
Binnen dit project ontstond de wens om het thema ook toegankelijk te maken voor jongere leerlingen, een doelgroep waarvoor nauwelijks geschikt lesmateriaal bestond. Dankzij de samenwerking met WKRU, het Wetenschapsknooppunt van de Radboud Universiteit, kon die stap worden gezet. WKRU bracht didactische expertise en kennis van het primair onderwijs in, en vertaalde academische inzichten naar materiaal dat goed aansluit bij groep 7 en 8.
Leerlingen als onderzoekers
In de lessen stappen leerlingen zelf in de rol van archiefonderzoeker. Ze werken met mappen vol historische bronnen over onder meer de Ierse aardappelhongersnood en de Hongerwinter. Teksten, afbeeldingen, objecten en fragmenten uit jeugdliteratuur helpen hen om een eigen verhaal te construeren over wat hongersnood betekent, toen en nu. Die onderzoekende aanpak blijkt effectief; leerlingen leren niet alleen over geschiedenis, maar ook over herinnering, empathie en de rol van verhalen in hoe we het verleden begrijpen. Volgens Chris Cusack ontwikkelingen leerlingen zo “cruciale inzichten in een fenomeen dat diepe invloed heeft gehad op Nederland en Europa vandaag de dag, en dat wereldwijd nog steeds een enorme impact heeft.”
Grote belangstelling vanuit het onderwijs
Het lesmateriaal is open access beschikbaar gesteld via Wetenschap de Klas. Daarnaast werden 140 gedrukte sets gratis uitgegeven aan basisscholen, deze waren binnen korte tijd volledig vergeven. Ook de proeflessen op twee scholen in de regio leverden enthousiaste reacties op van leerkrachten.
Erkenning voor samenwerking en impact
De jury van de OSL-Valorisatieprijs erkent met de prijs dat Heritages of Hunger voorbeeldig laat zien hoe literatuur‑ en geesteswetenschappelijk onderzoek maatschappelijke waarde krijgt. De prijs onderschrijft de sleutelrol van WKRU als verbindende schakel tussen universiteit en onderwijspraktijk. “Juist organisaties binnen de universiteit, zoals het inmiddels helaas opgeheven WKRU, helpen onderzoekers om hun resultaten te vertalen naar aansprekende leermiddelen voor jonge generaties”, benadrukt projectleider Marguérite Corporaal. Met de uitreiking van de prijs onderstreept OSL bovendien het belang van geesteswetenschappelijk onderzoek met aantoonbare maatschappelijke impact. Eerder ontving Heritages of Hunger al een RICH High Impact Research Award.
