Annelies de Mol is leraar Engels en teacher in residence bij NOLAI en  schrijft over AI in het voortgezet onderwijs

The Three-Body Problem - Annelies weet het beter! ...toch?

Ik ben een #lezer en door te lezen reflecteer ik op vragen die me bezighouden, zoals AI. In deze kerst-editie van mijn blog neem ik jullie mee op een van mijn leesavonturen, en een reflectie op het gebruik van #AI.

Vorig jaar heb ik mezelf voor Kerst de trilogie The Three-Body Problem, van Cixin Liu, cadeau gegeven. Het verhaal speelt zich af in de toekomst en draait om een intergalactisch conflict tussen Trisolaris en de aarde. Een onbemande ruimtedrone vaagt in mum van tijd vrijwel de gehele aardse ruimtevloot van 2000 schepen weg. Tijdens dit slagveld kan de mensheid slechts hulpeloos toekijken, terwijl hun AI-systemen het probleem analyseren. Er zijn slechts enkele mensen, Li Wei en Zhao Xin, die het probleem direct doorzien en hun ruimteschip nog net kunnen redden. In het boek zijn dit hibernators uit de 21ste eeuw, mensen zoals jij en ik. 
 

Annelies de Mol is leraar Engels en teacher in residence bij NOLAI en  schrijft over AI in het voortgezet onderwijs

De auteur neemt de tijd om hierop te reflecteren en schrijft: 
‘There were few hibernators serving in the fleet, and although most of them had awakened while still very young, they still lacked a modern person’s capacity to absorb information, which meant most of them carried out low-level duties. It was later discovered that the vast majority of officers and soldiers who recovered their sense and good judgment the earliest during the grand destruction were hibernators.’ (457) 

Wat ik in deze passage lees, is dat hogere #cognitie en snellere informatieverwerking niet in elke situatie een toegevoegde waarde hebben. De moderne mensen in The Three-Body Problem zijn gewend aan het werken met geavanceerde AI-systemen en dat kunnen ze goed. Ook kunnen ze veel meer informatie verwerken dan de hibernators. Maar door hun vertrouwen in het systeem zijn ze ook minder #zelfstandig en, zoals blijkt, minder weerbaar in een crisis. 


Toen ik deze passage las, moest ik denken aan de #samenwerking tussen mens en AI. Elke #technologie levert iets op, maar we leveren ook iets in. Elke situatie vraagt wat anders van ons, en in sommige gevallen kan AI daarin ondersteunen, maar soms ook niet. 

Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat leerlingen die bewust, kritisch en doelgericht gebruik maken van digitale middelen, waaronder AI hier voordeel van ervaren. Deze leerlingen herkennen wanneer AI hun leren ondersteund en wanneer ze weerstand moeten bieden. In de tijd van alomtegenwoordige AI en digitale middelen is dat een belangrijke, #toekomstbestendige eigenschap, aldus prof. dr. Nadira Saab. Zij noemt dat #digitalagency. Daar praat ik in het nieuwe jaar graag met jullie over verder. Fijne feestdagen!

Geschreven door
Annelies de Mol is leraar Engels en examencoördinator op het Bonaventura Agora Leiden. Als teacher in residence is zij ook betrokken bij hashtag#NOLAI, het nationaal onderwijslab AI. Annelies schrijft over AI in het voortgezet onderwijs. Hoe kan AI écht van toegevoegde waarde zijn voor leraren en leerlingen?