Aanleiding
Generatieve AI (GenAI) ontwikkelt zich razendsnel en is overal, maar krijgt in ons universitair onderwijs nog beperkt aandacht. Universiteiten worstelen met vragen over ethisch gebruik en verantwoorde toepassing van AI-taalmodellen in het onderwijs. Tegelijkertijd wordt het voor studenten steeds moeilijker om de kwaliteit van informatie te beoordelen, door onder andere informatie-overload, nepnieuws, afnemend vertrouwen in instituties en het ontbreken van universitaire richtlijnen. Dit brengt ons in een dilemma: enerzijds willen we studenten toegang geven tot nieuwe informatie en tools, anderzijds brengt GenAI risico’s met zich mee, zoals het potentieel om kritisch denken te remmen, plagiaat en vragen rondom eerlijkheid door verschillen in digitale geletterdheid. Hoe beïnvloeden het gebruik van GenAI en kritisch denken het leren van studenten en hoe kunnen we docenten en studenten ondersteunen om AI-taalmodellen op een verantwoorde manier in te zetten?
Hypothese
In dit onderzoeksproject onderzoekt Mirjam hoe GenAI-ervaring en -gebruik samenhangen met kritisch denken en leeruitkomsten in de bachelor Bedrijfskunde. Het gebruik van AI-taalmodellen kan het leren ondersteunen, maar tegelijkertijd kan het kritisch denken onder druk zetten. Het is daarom belangrijk om te begrijpen wanneer GenAI bijdraagt aan de kwaliteit van het werk en het behalen van leerdoelen en wanneer niet. Daarnaast verkent Mirjam in haar project hoe ondersteuning, zoals korte modules en ondersteunende tools, studenten kan helpen om kritisch te zijn op het gebruik van GenAI en andere informatiebronnen.
Gewenste oplossing
Mirjam wil met op basis van haar inzichten handvatten bieden voor docenten en onderwijsontwikkelaars die onderwijs willen vernieuwen en GenAI op een verantwoorde manier willen integreren.
Daarnaast brengt ze het studentperspectief in kaart, zodat duidelijker wordt welke kansen en knelpunten studenten ervaren en welke ondersteuning helpt om AI-taalmodellen op een leerzame manier te gebruiken zonder dat het kritisch denken verminderd.
Plan van aanpak
De pilot wordt uitgevoerd in de bachelor Bedrijfskunde, bij één groepsopdracht van het vak Strategie. Studenten mogen daarbij EduGenAI gebruiken naast andere informatiebronnen. Aan het begin van de cursus wordt via een vragenlijst de ervaring van studenten met het gebruik van AI-taalmodellen in kaart gebracht en worden kritische denkvaardigheden getoetst. Vervolgens krijgen studenten twee korte modules aangeboden: één over kritisch denken en één over (werken met) GenAI.
Na het uitvoeren en inleveren van de opdracht volgt een tweede vragenlijst waarin wordt gemeten hoe studenten GenAI hebben gebruikt, welke strategieën zij toepasten en welke andere informatiebronnen zij hebben gebruikt. Ook kunnen studenten hier hun ervaringen en suggesties delen. Daarnaast neemt Mirjam steekproefsgewijs interviews af met studenten om meer informatie op te halen over de kansen en knelpunten die studenten hebben ervaren. De ingeleverde opdrachten worden beoordeeld op inhoudelijke criteria en op de mate waarin kritisch denken zichtbaar is.
Uiteindelijk levert het project een wetenschappelijk artikel op over het gebruik van GenAI bij opdrachten, de rol van kritisch denken en de samenhang met leeruitkomsten, aangevuld met een praktijkgericht rapport met studentenperspectieven en suggesties voor de onderwijspraktijk.
