Vrouw en man geven een presentatie

5 tips voor een succesvolle presentatie

Of je nu je onderzoek moet presenteren op een congres, potentiële investeerders moet overtuigen of een idee wil pitchen in de maandelijkse vergadering: in bijna elke baan komt wel eens een presentatie voor. De één gaat het presenteren makkelijker af dan de ander. In’to Languages biedt daarom presentatietrainingen aan. Trainer Janou Hemsing deelt hier alvast een aantal belangrijke tips.

Hoge druk

Hoe meer er van een presentatie afhangt, hoe spannender het voor de meeste mensen wordt. Zo is het bijvoorbeeld  voor jonge onderzoekers die na hun PhD verder willen, een behoorlijke uitdaging om onderzoeksbudget binnen te halen: in een minuut of 15 je onderzoek presenteren aan een kritisch publiek, wetende dat de kans op een beurs ontzettend klein is. Niet gek dat in zulke situaties de druk overweldigend kan voelen.

Een goede voorbereiding is het halve werk

Hoewel het logisch is dat een goede voorbereiding van groot belang is, blijkt dat het niet altijd lukt om zo'n belangrijke presentatie zelf goed voor te bereiden. ‘Wij zien regelmatig mensen die vlak voor een belangrijke presentatie zitten en daar nog helemaal niet klaar voor zijn,' vertelt trainer Janou Hemsing. ‘Die proberen we dan stap voor stap aan een goede presentatie te helpen. En dat lukt.’

Janou is een zeer ervaren trainer, zowel binnen de wetenschappelijke wereld als in het bedrijfsleven. Met veel enthousiasme weet ze een goede veilige sfeer te creëren, waarin mensen kunnen experimenteren met hun persoonlijke expressie, het design van hun verhaal en de interactie met hun publiek. Ze deelt vijf tips met ons.

1. Wees je eigen beste vriend

‘Zenuwachtig zijn is prima, eigenlijk ben ik nog niemand tegen gekomen die dat niet was’, aldus Janou. ‘Er hangt vaak ook best wel wat vanaf. Dat hoef je niet te onderdrukken. Zorg dat je een uitlaatklep vindt voor de spanning. En ga vooral niet jezelf de grond in praten. Dat gebeurt vaak wel. Mensen die bedenken wat er allemaal fout kan gaan in een presentatie. Of die zichzelf vertellen hoe slecht hun eigen onderzoek wel niet is. Dat soort gedachten helpen natuurlijk niet om een betere presentatie te geven. Stel jezelf op als je beste vriend en zeg tegen jezelf wat hij of zij ook zou zeggen. Daarmee stap je een stuk positiever in een presentatie.’

2. Begin niet met een oude PowerPoint

‘Vaak beginnen mensen met het maken van hun slides. Of nog erger, met het openen van oude presentaties,' vertelt Janou. ‘Dan zeggen ze: “Ik heb al mijn slides voor de presentatie al, ik moet ze alleen nog even in de goede volgorde zetten.” Daar gaat het fout.’ De slides gaan dan je verhaal bepalen en dat is volgens haar niet de bedoeling. ‘Begin met het verhaal dat je wil vertellen. Wat is je hoofdboodschap? Wat wil je de toehoorders meegeven? Als dat helemaal klopt, ga je pas nadenken over je slides. Begin bij voorkeur met een kernachtige hoofdboodschap en ga die vervolgens onderbouwen. Heb je toch al slides gemaakt en is er weinig tijd om helemaal opnieuw te beginnen? Dan helpt het vaak om de allerlaatste slide als eerste te plaatsen. Die slide bevat namelijk vaak stiekem al de hoofdboodschap.’

4. Sta links van je slides

De volgende is een kleine, doeltreffende tip: ‘Ga links van je slide staan. Mensen lezen automatisch van links naar rechts. Ga je links staan, dan kijken ze dus eerst naar jou. Of dit ook geldt in culturen waar van rechts naar links wordt gelezen, durf ik niet te zeggen. In je slides stop je trouwens zo min mogelijk tekst. Iedereen weet het, maar heel veel mensen doen het ongemerkt toch.’

5. Stop met presenteren

‘Eigenlijk is de belangrijkste tip: stop met presenteren,' zegt Janou. Zodra mensen gaan ‘presenteren’, verliezen ze alle contact met het publiek en zijn ze te gefocust op de inhoud van hun verhaal. Dat komt er dan vaak wat verkrampt en ingestudeerd uit. ‘De conversatiemodus werkt veel beter en je hebt een veel prettigere toon. Probeer dus te doen alsof je gewoon in gesprek bent met je publiek en geen presentatie houdt.’

De trainingen van In’to Languages beginnen altijd zo, vertelt Janou. ‘We vragen iemand: vertel wat over je onderzoek. Vervolgens zetten we steeds een stap achteruit, totdat een presentatiesetting is ontstaan. Vaak lukt dat. Iemand vertelt dan op een meer natuurlijke manier waar het onderzoek over gaat. Dat wil je ook in een echte presentatie bereiken.’

Wil jij ook een volgende stap maken en met succes een presentatie kunnen geven? 

Bekijk onze Presentatie cursussen en trainingen

Geschreven door
J.M. Hemsing-Salden (Janou)
Janou Hemsing is senior communicatietrainer en -coach bij Radboud In'to Languages. Ze verzorgt onder meer trainingen Presenteren.