Zoek in de site...

18|11|23 Triumph of Fear. The Geopolitics of TV Series | Lecture by political scientist Dominique Moïsi

Triumph of Fear. The Geopolitics of TV Series | Lecture by political scientist Dominique MoïsiTriumph of Fear. The Geopolitics of TV Series | Lecture by political scientist Dominique Moïsi | Friday 23 November 2018 | 19.30 - 21.00 hrs. | Lecture Hall Building, Radboud University

Podcast | Video

Anouncement - What do TV series like Game of Thrones, Homeland and House of Cards tell us about the world we live in at this moment? Renowned political scientist Dominique Moïsi suggests that TV series like these reflect the geopolitical relations and the dominant emotions of today. Come and learn how TV series form an echo chamber of our current fears. See the full anouncement below.

Verslag

Wat zeggen tv-series als Game of Thrones, Homeland en House of Cards over de wereld van vandaag? De gerenommeerde Franse politicoloog Dominique Moïsi stelt dat dergelijke tv-series reflecteren op de wereldwijde politieke verhoudingen en emoties. Maar daar blijft het niet bij: volgens Moïsi veranderen tv-series onze emotionele toestand en daarmee ook de geopolitieke situatie die ze beschrijven. Moïsi, die onlangs de Spinozalens 2018 in ontvangst mocht nemen, hield een lezing in voor uitverkochte collegezaal. Na afloop ging hij in gesprek met filosoof Arjen Kleinherenbrink van de Radboud Universiteit.

Angst

“Ik keek eigenlijk nauwelijks series voor ik dit boek schreef”, begint Dominique Moïsi zijn lezing. Zijn kinderen brachten hem op het idee om te schrijven over tv-series. Hij realiseerde zich echter dat series de meeste besproken media van de dag geworden zijn en dat ze ontzettend veel invloed hebben op onze beeldvorming over geopolitiek. Hij besloot vijf series te bestuderen: Game of Thrones, Downtown Abbey, Homeland, House of Cards en de minder bekende Noorse serie Occupied. Volgens Moïsi is angst een fundamentele emotie in elk van deze series. Game of Thrones gaat over de angst voor chaos, Downtown Abbey over de angst voor het veranderen van de sociale orde, Homeland over de angst voor terrorisme, House of Cards over de angst voor de crisis van democratie en Occupied over de angst voor Rusland.

Political scientist Dominique Moïsi. Photo: Ted van Aanholt

Series en werkelijkheid

Moïsi signaleerde interessante verbanden tussen de series en daadwerkelijke gebeurtenissen. Zo kan een parallel gemaakt worden tussen de manier waarop IS-strijders hun publiekelijke executies uitvoeren en de barbaarse manier waarop dit gedaan wordt in Game of Thrones. Volgens Moïsi is het overduidelijk dat zij geïnspireerd zijn door deze serie. Downtown Abbey is op het eerste gezicht een nostalgische serie, maar is tegelijkertijd een presentatie van een verdwijnende sociale orde die onvermijdelijk zal worden vervangen door een nieuwe. In Azië was deze serie erg populair. Niet alleen waren de kijkers gefascineerd door de lifestyle van de Britten in de serie, maar ook door het gegeven dat de serie indirect ook gaat over het verdwijnen van Europa als centrum van de wereld.

Series en politiek

House of Cards is volgens Moïsi een reflectie op de crisis van de democratie. Het beschrijft alle redenen die Trump aan de macht heeft gebracht: polarisering, de disbalans van macht, de crisis van de media en een verlies van het vertrouwen in de politiek. De Noorse serie Occupied is een “eersteklas introductie in geopolitiek”, aldus Moïsi. “Het combineert alles dat essentieel is om de devolutie van Europe te begrijpen.” In de serie neemt Rusland Noorse olie- en gasvelden over nadat Noorwegen heeft besloten zijn eigen productie stop te zetten. Geleidelijk wordt het hele land bezet.

Geen plaats voor optimisme

“Aan het eind van mijn studie was ik teleurgesteld. Alle series die ik bestudeerde benadrukten de triomf van angst in plaats van hoop. Voor optimisme lijkt in huidige series geen plaats.” In gesprek met Arjen Kleinherenbrink steIde hij dat dit een weerspiegeling is van de tijd waarin we leven. “In Star Wars of Spielbergs ET wordt er een ethische visie op menselijkheid gegeven. Als de producers van House of Cards of Game of Thrones deze visie zouden volgen, zouden ze een serie produceren die voor niemand geloofwaardig is.” Volgens Moïsi vormen de series een dialectisch proces. Niet alleen zijn ze een beschrijving van de realiteit, maar ze vormen ook een aanmoediging om de realiteit verder te vormen naar het beeld dat ze creëren.

Political scientist Dominique Moïsi and philosopher Arjen Kleinherenbrink. Photo: Ted van Aanholt

Doorbreek de cyclus

Moïsi stelt dat het moeilijk is om een dergelijke cyclus door te breken, maar dat dit uiteindelijk wel zal gebeuren. “Het jaar 1989 was in politiek opzicht het beste jaar uit mijn leven. Het betekende de ineenstorting van het totalitarisme en veroorzaakte een domino-effect richting een verenigd Europa. Ik heb het gevoel dat vandaag de dominostenen precies de andere kant opvallen. Populisten zijn aan de macht gekomen in Italië, Brazilië heeft Bolsonaro verkozen tot president en de VS Trump. Het is belangrijk om de cyclus te doorbreken en te realiseren dat dit niet de route hoeft te zijn die we verder in moeten slaan. We may be losing battles, but we haven’t lost the war.

De rol voor het individu

Om een cyclus te doorbreken moet de samenleving veranderen. Moïsi merkt op dat individuen hierin het verschil kunnen maken. Hij illustreert dit met historische voorbeelden. Zo was Europa in de Tweede Wereldoorlog snel veroverd door Duitsland, maar was het Winston Churchill die de Britten ervan overtuigde dat de strijd nog niet was gestreden. “Great leadership can change the course of history”, aldus Moïsi. Maar hierin schuilt ook een risico: “We leven in uitzonderlijke tijden, maar we hebben geen uitzonderlijke leiders. Series zoals House of Cards creëren smerige leiders, die aan het eind van de dag zelfs sympathiek lijken.”

Photo: Ted van Aanholt

Zelfkritiek

Moïsi signaleert een interessant verschil tussen series uit democratische en autoritaire staten. “Series van autoritaire regimes hemelen het eigen land en regime op. Zo gaan de meeste Chinese series over de glorie van het oude keizerrijk.” Toch is House of Cards erg populair in China omdat het de hypocrisie van de VS en de zwaktes in het democratische systeem aan de kaak stelt. In democratische landen zelf zijn series vaak juist zelfkritiek. “Op de lange termijn is het goed om jezelf te bekritiseren, ook al doe je dat iets te veel. Bij het continue ophemelen van jezelf word je namelijk blind voor de realiteit.”

Emotie en subjectiviteit

Moïsi ziet zichzelf als een ideële wetenschapper. Hij wilt echter niet zijn mening opleggen, maar onze ‘scope of thinking’ verbreden. Zijn werk wordt inmiddels op universiteiten over de hele wereld gedoceerd. Volgens hem is emotie een cruciaal begrip om geopolitiek te kunnen begrijpen. “Geopolitiek wordt altijd voorgesteld als een koel proces van Realpolitik. Maar ik heb de leiders van de wereld ontmoet en hun emoties en subjectiviteit speelt een grote rol in hun besluitvorming.” Hoe dan ook kun je niet om de geopolitiek heen. “Als jij niet geïnteresseerd bent in geopolitiek, dan is de geopolitiek wel geïnteresseerd in jou.”

Door: Bas Nordkamp

Aankondiging - Wat zeggen tv-series als Game of Thrones, Homeland en House of Cards  over de wereld van vandaag? De gerenommeerde Franse politicoloog Dominique Moïsi stelt dat dergelijke tv-series reflecteren op de wereldwijde politieke verhoudingen en emoties. Kom luisteren en leer hoe tv-series ons iets vertellen over onze huidige angsten. Zie de volledige aankondigingstekst onderin.

Podcast:

Wil je op de hoogte blijven van onze activiteiten? Schrijf je dan in voor de tweewekelijkse nieuwsbrief.

Do you want to stay up to date about our activities? Please sign in for the English newsletter.

Aankondiging | Anouncement

Triumph of Fear. The Geopolitics of TV Series

Nederlands volgt Engels

What do TV series like Game of Thrones, Homeland and House of Cards tell us about the world we live in at this moment? Renowned political scientist Dominique Moïsi suggests that TV series like these reflect the geopolitical relations and the dominant emotions of today. Come and learn how TV series form an echo chamber of our current fears.

Emotions

It is mostly fear that script writers see when they look at our society: fear of dictatorship and barbarity as in Game of Thrones, of terrorism as in Homeland, of the fall of democracy as in House of Cards, of the disappearance of the existing order as in Downtown Abbey, and of a Russian invasion as in Occupied. According to Moïsi these TV series reflect the most dominant emotions we feel today.

Influence

But it goes even further than just reflecting our emotions. Moïsi argues that fiction and reality influence each other and that TV series can change our emotional condition. The same goes for the geopolitical reality they describe. Take for instance the reason why House of Cards is so popular among the Chinese political elite: it reflects their distrust in democracy.

After his lecture Moïsi will be interviewed by philosopher Arjen Kleinherenbrink.

About the speaker

Dominique Moïsi. Foto: Silvia van UdenDominique Moïsi is a renowned French political scientist, an expert on international relations, and laureate of the Spinozalens 2018. He teaches and advises at several institutions, for instance the Institut Montaigne in France, and is one of the founders of Institut français des relations internationales. Moïsi has written several well-received books, among others The Geopolitics of Emotions (2009) and La géopolitique des séries (2016). The Dutch translation of the last book will appear this November.

Arjen KleinherenbrinkArjen Kleinherenbrink works at Radboud University. Following his dissertation he wrote the book Alles is een machine. This year he published Avonturen bestaan niet, which he wrote together with philosopher Simon Gusman.

Do you want to stay up to date about our activities? Please sign in for the English newsletter.

Nederlands

Wat zeggen tv-series als Game of Thrones, Homeland en House of Cards  over de wereld van vandaag? De gerenommeerde Franse politicoloog Dominique Moïsi stelt dat dergelijke tv-series reflecteren op de wereldwijde politieke verhoudingen en emoties. Kom luisteren en leer hoe tv-series ons iets vertellen over onze huidige angsten.

Emoties

Scenarioschrijvers zien vooral angst als ze naar onze samenleving kijken. Angst voor een dictatuur en barbarisme zoals in Game of Thrones, voor terrorisme zoals in Homeland, voor de teloorgang van democratie zoals in House of Cards, voor het verdwijnen van de gevestigde macht zoals in Downtown Abbey en voor een Russische invasie zoals in Occupied. Volgens Moïsi reflecteren deze tv-series op onze meest dominante emoties.

Invloed

Maar het gaat verder dan slechts reflectie. Moïsi stelt dat fictie en realiteit elkaar wederzijds beïnvloeden en dat tv-series onze emotionele toestand kunnen veranderen. Hetzelfde geldt voor de geopolitieke situatie die ze beschrijven. Neem bijvoorbeeld de reden waarom House of Cards zo populair is onder de Chinese politieke elite. Het weerspiegelt hun wantrouwen in het democratisch systeem.

Na zijn lezing gaat Moïsi in gesprek met filosoof Arjen Kleinherenbrink.

Over de spreker

Dominique MoïsiDominique Moïsi is een gerenommeerde Franse politicoloog, expert op het gebied van internationale betrekkingen en laureaat van de Spinozalens 2018. Hij onderwijst en adviseert bij uiteenlopende wetenschappelijke instituties, zoals het Institut Montaigne in Frankrijk, en is een van de oprichters van Institut français des relations internationales. Moïsi schreef verscheidene goed ontvangen boeken waaronder The Geopolitics of Emotions (2009) and La géopolitique des séries (2016). De Nederlandse vertaling van laatstgenoemde boek verschijnt in november bij Uitgeverij Boom.

Arjen KleinherenbrinkArjen Kleinherenbrink is werkzaam aan de Radboud University. Naar aanleiding van zijn proefschrift schreef hij het boek Alles is een machine. Dit jaar kwam het boek Avonturen bestaan niet uit, dat hij samen met filosoof Simon Gusman schreef.

De voertaal is Engels.

Wil je op de hoogte blijven van onze activiteiten? Schrijf je dan in voor de tweewekelijkse nieuwsbrief.