Bernadette van Heel
Bernadette van Heel

De verkiezingen in de VS spannend door theaterspektakel Trump

‘Trump for President? Hoe is het mogelijk dat in het land met de beste universiteiten een leugenachtige en vrouwonvriendelijke man goede kans maakt op het hoogste ambt?’ Amerika-expert Frank Mehring werpt de vragen op, en zoekt de antwoorden in Trump’s spectaculaire bijeenkomsten, zo veel informatiever dan de korte mediaclips.

Vergelijk het met een voetbalwedstrijd of een stadionconcert van Taylor Swift, als de fans in processie hun opwachting maken naar het stadion. Aanvankelijke gescheiden groepjes stromen in elkaar over, uitmondend in een kolkende massa met gelijkgestemde zielen. Samenzang, gejoel en spandoeken wakkeren de spanning aan, en bovenal: versterken de saamhorigheid. Hier wil je bij horen. Dit maakt me trots. 

Trump weet op zijn Rally’s zijn fans tot in de haarvaten te beroeren, analyseert Frank Mehring zijn nog steeds grote kans op een verkiezingswinst. ‘Er hangt een spanning in de lucht die hij precies aanvoelt, bij de ene Rally weer anders dan bij een andere. Daarvoor moet je niet alleen kunnen catchen, maar ook goed kunnen improviseren.’ Zijn enorme drive om uit de specifieke omstandigheden het uiterste te halen, liet hij zien bij de aanslag bij een Rally in Pennsylvania. ‘Iedereen zou in angst niet meer in beweging kunnen komen, Trump wel, die beseft in een split second dat hier een kans ligt op het gloriemoment in de verkiezingsstrijd, wat leidde tot die iconische foto met het bloed uit zijn oor. Dat is instinct.’

Frank Mehring

I’m not Alone

In de media krijg je de intensiteit van een Rally niet mee, vandaar dat Trump door de nieuwsvolgers steevast wordt onderschat. Alleen wie erbij is geweest, ondergaat zijn aura, zal worden meegenomen in zijn perfect opgebouwde en vaak urenlange shows, waar een keur van voorsprekers en de uitgekiende muziek opzwepen naar hét moment van de Rally: de speech van Trump zelf. De uitzinnigheid bereikt een climax. ‘Het publiek beseft: I’m not Alone.’

Mehring weet van democraten die met zorg naar zo’n Rally gingen, in de wetenschap dat ze volledig in zijn ban zouden raken en zelfs op Trump zouden gaan stemmen. Maar de  mensen die Trump aanspreekt, zijn geen hardcore Democraten, het zijn ofwel zijn hardcore fans, ofwel de groep waar het in deze verkiezingen om draait: de twijfelaars in de Swing States. ‘Hij hoeft niet het hele land door’, zegt Mehring. ‘Door heel gericht je Rally’s te kiezen, kun je veel effect sorteren en de verkiezingen winnen.’ 

Music is the Glue

In het bespelen van de massa’s, geholpen door een licht- en muziekshow, raakt de inhoud op de achtergrond. ‘Dat is ratio, voor Trump niet van belang, hij kan zeggen wat hij wil, hij weet dat het de manier waarop is waarmee hij de Hearts & Minds van zijn publiek kan veroveren.’

‘Music is the Glue’, aldus Mehring over de grote rol van de muziek bij de Rally’s. ‘Dat geldt al heel lang voor elke presidentskandidaat. Tot in de jaren 30 werden er speciaal voor de Rally’s songs gecomponeerd, nu is het altijd opgenomen muziek, waarbij een kandidaat zich vaak verbindt aan een Key Song. Voor Trump is dit, sinds 2016, Lee Greenwood’s God Bless the USA, de hymne die hij vaak bij opening en afsluiting inzet als symbool van patriottisme en nationale trots. Mehring wijst op de tekst (zie kader) waarmee hij een moreel en goddelijk element weet op te roepen. ‘Het geeft de menigte energie, zweept op, en inspireert om de waarden hoog te houden die Trump in zijn toespraken benadrukt.’

Masterclass van Trump

Wie nog niet overtuigd is van de kracht van zijn retoriek, moet volgens Mehring kennisnemen van Trump’s terugkeer op 5 oktober naar de locatie van de aanslag, Butler, Pennsylvania. ‘Een masterclass in het misbruiken van muziek om een massapubliek te manipuleren.’ Een tenor bracht eerst het Ave Maria ten gehore, ter herdenking van de aanslag en om de vermeende goddelijke interventie te vieren die Trump zou hebben gered. De menigte barstte uit met het volkslied, waarmee Mehring het grote emotioneel effect van zo’n Rally onderstreept, met muziek als wapen. ‘Heel krachtig, maar ook potentieel manipulatief en gevaarlijk, in haar beïnvloeding van de emotie, in plaats van de rede.’

And I'd gladly stand up / 
Next to you and defend her still today / 
Cause there ain't no doubt I love this land / 
God bless the USA 

Contactinformatie

Thema
Kunst & Cultuur, Politiek, Verkiezingen