Zoek in de site...

Uitgelicht: In de ban van het virus!

pestmeesterVan de huidige pandemie ervaart iedereen de gevolgen, maatschappelijk en economisch, aan den lijve.

Dat epidemieën en pandemieën niet alleen van nu zijn is een gegeven: maar wat kunnen we leren van eerdere epidemieën en pandemieën​?

Nu lopen wij met mondmaskers op. In de 17e eeuw droegen de "pestmeesters" die de slachtoffers van de builenpest verzorgden het zogenaamde vogelmasker.

Een overzicht aan publicaties, vanuit de diverse disciplines belicht, te vinden in de collectie van de Universiteitsbibliotheek.

Decamerone. Door Giovanni Boccaccio. Vertaald uit het Italiaans door Frans Denissen en met aantekeningen van René van Stipriaan.

Florence, 1348. De stad is getroffen door een pestepidemie, die genadeloos om zich heen grijpt. Zeven jonge vrouwen en drie jongemannen besluiten Florence te ontvluchten en trekken zich terug op het Toscaanse platteland. Om de tijd te doden vertellen ze elkaar elke dag verhalen, die variëren van scabreus tot hoofs, van dramatisch tot komisch. Allemaal zijn ze een lofzang op het menselijk vernuft en op het rake woord, dat levens kan redden: de tien vertellers overleven de Zwarte Dood.

1260 b 89

Toernooi met de dood : roman uit het jaar van de grote pest te Florence. Door Johan Fabricius.

Voor zijn “Toernooi met de dood” heeft Fabricius het Florence uit Boccaccio’s dagen gekozen, en met de verve en de dramatische kracht die wij van hem kennen, vertelt hij ons over de Zwarte Dood, de Pest-epidemie van 1348 die, na in Italië honderdduizenden slachtoffers hebben geëist, nog gans Europa zou teisteren. De rijken vluchtten uit de besmette steden van Toscane naar hun buitenhuizen, waar zij in landelijke afzondering veilig het einde van de Plaag meenden te kunnen afwachten.

77 c 308

In quarantaine. Door Wladimir Maximow. Vertaling [uit het Russisch] door Arthur Langeveld.

Een groep reizigers wordt tijdens een cholera-epidemie in een trein in quarataine geplaatst en begint verhalen, herinneringen en anekdoten uit te wisselen.

IOC UB 2 c 180

De pest. Door Albert Camus. Vertaald uit het Frans door Willy Corsari.

De pest is een kroniek van een kuststad in de greep van een dodelijke ziekte. De slachtoffers sterven een snelle en vreselijke dood, en als gevolg van de quarantaine worden de andere inwoners geplaagd door gevoelens van angst en claustrofobie. Het is een meeslepende vertelling over moed en vastberadenheid en de broosheid van het menselijk bestaan.

673 c 228

Der Tod in Venedig. Door Thomas Mann.

Hoofdpersoon in deze novelle is de schrijver Gustav von Aschenbach, wiens indrukwekkende literaire productie gebaseerd is op een leven van Pruisische discipline en ascese. Hij raakt geheel uit balans als hij in Venetië de beeldschone Poolse jongen Tadzio ontmoet. Terwijl de stad wordt geteisterd door een cholera-epidemie raakt Von Aschenbach volledig in de ban van de jongen, in wie hij Eros verpersoonlijkt ziet. Een geval van knapenliefde bij een ouder wordende kunstenaar, somber-ironisch en doortrokken van de dood.

PT2625.A44 - T613 1986

regulation of evil

The regulation of evil: social and cultural attitudes to epidemics in the late Middle Ages. Edited by Agostino Paravicini Bagliani and Francesco Santi.

The eight contributions in this volume on the response to epidemics in late medieval Europe vary widely in scope, topic, and methodology.

1133 c 130

De gave Gods: de pest in Holland vanaf de late middeleeuwen. Door Leo Noordegraaf en Gerrit Valk.

Wie aan de pest denkt, denkt aan de middeleeuwen. De Zwarte Dood van omstreeks 1350 heeft in de geschiedenis een verbijsterende indruk nagelaten. Veel minder bekend is dat de "ga doot", zoals de pest genoemd werd, ook na de middeleeuwen met de regelmaat van de klok heeft toegeslagen en grote aantallen slachtoffers heeft gemaakt. Ons land is tot ver in de zeventiende eeuw door de pest bezocht. Er ging nagenoeg geen decennium voorbij waarin niet één of meer jaren achtereen epidemieën de bevolking teisterden. De gevolgen waren desastreus. Behalve grote verliezen aan mensenlevens - soms zelfs oplopend tot een kwart of meer van de bevolking - raakte het maatschappelijk leven aanzienlijk ontwricht. Economische stagnatie, slecht functionerende bestuurders en verstoorde sociale verhoudingen als gevolg van de gevreesde ziekte zijn enkele thema's die in De Gave Gods aan de orde komen. Daarnaast wordt ingegaan op medische en godsdienstige ideeën over de aard en de oorzaken van pest …

RC178.N4 - N66 1988

De pest: het verhaal van ratten, vlooien en pestmeesters. Door Lars OostersAfbeelding:

afbeelding: https://www.lavieenc.fr/category/blog/the-dark-side/history/

De zwarte dood. Uitgegeven ter gelegenheid van de expositie 'De zwarte dood' in museum De Stratemakerstoren, april-september 1998.

Br 49928

Per imperatief plakkaat: overheid en pestbestrijding in de Republiek der Verenigde Nederlanden. Door A.H.M. Kerkhoff.

In de Oudheid en de Middeleeuwen dacht men dat pest werd veroorzaakt door kometen en hemellichamen die de lucht bezoedelden. Men probeerde lucht en bodem te zuiveren en bad tot God. In de veertiende eeuw kwam men op de gedachte dat pest werd veroorzaakt door een smetstof die van mens op mens werd overgebracht. De besturen van Italiaanse stadstaten waren de eersten die hiertegen gerichte maatregelen namen: cordons en quarantaines. De Staten-Generaal en de gewestelijke besturen in de Republiek keken bij pestepidemieën lang weg en probeerden uitbraken te verzwijgen. Pas vanaf 1665 ging men geleidelijk over op een centrale, primair-preventief gerichte aanpak. Op basis van archiefonderzoek laat A.H.M. Kerkhoff zien, dat politieke en economische overwegingen hierbij veel invloedrijker waren dan medisch-theoretische inzichten. Het gevoerde beleid was hard, sober en zuinig, maar effectief.

CB2 c 10127

The black death. Door Philip Ziegler.

A series of natural disasters in the Orient during the fourteenth century brought about the most devastating period of death and destruction in European history. The epidemic killed one-third of Europe's people over a period of three years, and the resulting social and economic upheaval was on a scale unparalleled in all of recorded history. Synthesizing the records of contemporary chroniclers and the work of later historians, Philip Ziegler offers a critically acclaimed overview of this crucial epoch in a single masterly volume. The Black Death vividly and comprehensively brings to light the full horror of this uniquely catastrophic event that hastened the disintegration of an age.

Ps.In.A 5265

Die Pest: Geschichte des schwarzen Todes.  Klaus Bergdolt

Die Pest war über Jahrhunderte eine der schlimmsten Seuchen der Menschheit. Die großen Pandemien dieser Krankheit haben den Lauf der Geschichte beeinflußt. Klaus Bergdolt stellt ihren weltweiten Siegeszug mit den gravierenden sozialen, politischen und mentalitätsgeschichtlichen Folgen dar. Erst spät wurde der Erreger entdeckt, doch auch heute ist die Krankheit noch nicht ganz besiegt.

RC178.A1 - B47 2006

The burdens of disease: epidemics and human response in western history.  J.N. Hays.

A review of the original edition of The Burdens of Disease that appeared in ISIS stated, 'Hays has written a remarkable book. He too has a message: That epidemics are primarily dependent on poverty and that the West has consistently refused to accept this'. This revised edition confirms the book's timely value and provides a sweeping approach to the history of disease. In this updated volume, with revisions and additions to the original content, including the evolution of drug-resistant diseases and expanded coverage of HIV/AIDS, along with recent data on mortality figures and other relevant statistics, J. N. Hays chronicles perceptions and responses to plague and pestilence over two thousand years of western history.

RA649 - .H29 2009

Mensen en hun plagen: epidemieën en de loop van de geschiedenis. Door William H. McNeill. [vertaald uit het Engels door Tinke Davids].

Studie over de samenhang tussen epidemieën en het verloop van de geschiedenis.

CB1 c 14036

De Spaanse griep: hoe de pandemie van 1918 de wereld veranderde. Door Laura Spinney, vertaald [uit het Engels] door Auke Leistra.

Honderd jaar geleden werd de mensheid getroffen door een ongekende catastrofe, waarvan de gevolgen nog steeds voelbaar zijn. De Spaanse griep, die van 1918 tot 1920 tussen de 50 en 100 miljoen slachtoffers maakte, was de grootste menselijke ramp van de geschiedenis. En toch kennen we de Spaanse griep vooral als een voetnoot bij de Eerste Wereldoorlog. In dit boek vertelt Laura Spinney het verhaal van een pandemie die zich uitstrekte over de hele wereld. Vanuit het perspectief van hen die het meemaakten, laat ze zien hoe de mensheid op de proef werd gesteld door een allesverwoestend virus. Ze toont aan dat de Spaanse griep minstens zo belangrijk was als de twee wereldoorlogen in het verstoren en vaak permanent veranderen van de wereldpolitiek, relaties tussen rassen, gezinsstructuren, de medische wetenschap, religie en de kunsten.

RC150.4 - .S665129 2018

Venezia e la peste: 1348/1797.  Lucia Bellodi Casanova [et.al]: Catalogue d'exposition Venise (Italie). Histoire de santé publique, peste

RC178.I9 - V468 1979

Health, risk and news  [the MMR vaccine and the media]. Door Tammy Boyce.

The controversy surrounding the measles, mumps and rubella (MMR) vaccine and autism has raised unprecedented questions about the communication of health and science. Health, Risk and News: The MMR Vaccine and the Media examines how this story came to be so influential and asks if the media are to blame for unduly panicking the public. Drawing on comprehensive research - on media coverage, interviews with a range of journalists and sources, and analysis of audience opinion - this book explores how medical controversies are covered, with attention to issues of balance and objectivity, expertise, news values, risk and media effects.

CB1 c 41968

Paralysed with fear: the story of polio. By Gareth Williams, illustrations by Ray Loadman.

The story of mankind's struggle against polio is compelling, exciting and full of twists and pardoxes. One of the grand challenges of modern medicine, it was a battleground between good and bad science. Gareth Williams takes an original view of the journey to understanding and defeating polio.

eBook

Epidemics and pandemics: their impacts on human history. Door J.N. Hays.

Balancing current and historical issues, this volume of essays covers the most significant worldwide epidemics from the Black Death to AIDS. Great pandemics have resulted in significant death tolls and major social disruption. Other virgin soil epidemics have struck down large percentages of populations that had no previous contact with newly introduced microbes. Written by a specialist in the history of science and medicine, the essays in this volume discuss pandemics and epidemics affecting Europe, the Americas, Africa, and Asia, covering diseases in ancient times to the present.

CB1 b 2177

Epidemics and ideas: essays on the historical perception of pestilence. / Edited by Terence Ranger and Paul Slack.

From plague to AIDS, epidemics have been the most spectacular diseases to afflict human societies. This volume examines the way in which these great crises have influenced ideas, how they have helped to shape theological, political and social thought, and how they have been interpreted and understood in the intellectual context of their time.

MB 14029 - WZ WA

Historical atlas of immunology. By Julius M. Cruse, Robert E. Lewis.

The Atlas of Immunology is a unique pictorial reference, containing more than 1000 illustrations depicting essentially every concept of importance in understanding immunology. Diagrams are included for all levels of understanding; there are some showing basic ideas and others providing a more detailed treatment for specialists. Illustrations in the Atlas range from photographs of historical figures to molecular structures of recently characterised cytokines, major histocompatibility complex molecules, immunoglobulins, and molecules of related interest to immunologists

MB 22211 - WZ QW

Edward Jenner en zijn tijd: benevens De geschiedenis der vaccinatie. Door H. van den Berg.

De Engelse plattelandsarts Edward Jenner ontwikkelde eind achttiende eeuw een vaccin tegen de pokken, een ziekte die in deze tijd jaarlijks duizenden doden eiste. De arts toonde de nauwe verwantschap tussen koeien-, paarden- en mensenpokken smallpox aan en ontdekte dat hij mensen immuun kon maken voor de pokken door hen te besmetten met het koepokvirus. Dat we inentingen tegen allerhande ziekten tegenwoordig ‘vaccins’ noemen danken we aan Jenner.

67 c 271

Angel of death:  the story of smallpox. By Gareth Williams ; illustrations by Ray Loadman.

Angel of Death is a lively and powerful account of our battle against smallpox, the only disease that mankind has successfully eradicated from the planet. By weaving previously unrecorded voices in with the personal experiences of colourful historical figures such as Lady Mary Wortley Montagu and Edward Jenner, Gareth Williams brings alive one of the most exciting success stories in the history of medicine. His book also gives original and engaging insights into the anti-vaccination campaigns which remain active today, and into the many unlearned lessons of smallpox. Angel of Death will appeal to all those moved by the excitement of discovery and stories of people fighting against adversity, and to anyone interested in history or medicine.

eBook

Pasteur and modern science. By René Dubos, foreword by Gerald L. Geison.

Dubos's classic biography of Louis Pasteur, originally published in 1960 and for several years out of print is once again made available in this new and expanded hardcover edition. The original work has been enlarged by more than forty illustrations and tables, a new biographical sketch of Dubos, a glossary of technical terms and a chronological outline of Pasteur's career.

Biol.In 14520 - 5801 DU

Unvergängliches Erbe: das Lebenswerk Emil von Behrings

“Hippocrates beschreef difterie, een bacteriële ziekte aan de luchtwegen die voor ademhalings- en slikproblemen zorgt, al in het jaar 400 voor Christus. Maar het was pas in de 19e eeuw dat er een antitoxine - een tegengif én tevens een voorloper van vaccins - tegen difterie werd ontwikkeld. Ontdekker Emil von Behring werd er in 1901 voor geëerd met de eerste Nobelprijs voor Psychologie en Geneeskunde.

668 c 29

Public health ethics. By Stephen Holland.

How far should we go in protecting and promoting public health? Can we force people to give up unhealthy habits and make healthier choices? Should we stop treating smokers who refuse to give up smoking, for example, or put a tax on fatty foods and ban vending machines in schools to address the "obesity epidemic'? Or can we nudge people towards healthy options without compromising their freedom to choose?

BW 53524

Pandemic!: COVID-19 shakes the world. Slavoj Žižek.

As an unprecedented global pandemic sweeps the planet, who better than the supercharged Slovenian philosopher Slavoj i ek to uncover its deeper meanings, marvel at its mind-boggling paradoxes and speculate on the profundity of its consequences? We live in a moment when the greatest act of love is to stay distant from the object of your affection. When governments renowned for ruthless cuts in public spending can suddenly conjure up trillions. When toilet paper becomes a commodity as precious as diamonds…

eBook